برخورد تمدنها
برخورد تمدنها
دوکامنت درفیسبوک بین من وآرمان رد بدل شد.این دومتن را برای خوانندگان نرگس عجالتا تقدیم می کنم احتمالا اگرآتش بس بین من وآرمان صورت نگرفت ادامه این بحث هارا نیزحضور خوانندگان نرگس ارائه خواهیم کرد.
وبا رفتن ایشان انقطاع پیش آمد وطرح ازجانب کسی درهیچ جای پی گیری نشد.سیاست های بعدی اگراستواربراستمرارطرح خاتمی ونه ضدیت با آن ،دنبال می شد،تاثیرات شگرفی درهمه عرصه ها ازجمله درخود تیوری گفتگو می گذاشت ووضعیت فعلی تقابل با پیامد های ناگوار پیش نمی آمد.انقطاع نظریه خاتمی زیان های زیادی وارد کرد.این طرح پنجره ای بسوی خیلی ازمسایل می توانیست باشد.آقای اخلاق به مساله غرب درافغانستان اشاره کرده است.من هم قبول دارم که غرب الویت منافع خودرا درنظردارد هرکسی همین گونه است اما درناکامی غرب وجنگ با تروریزم دوکشورافغانستان وپاکستان،گناه کاران اصلی هستند حکومت افغانستان با عملیات شبانه وروزانه ناتو به مخالفت برخواست وسرانجام موفق شد.پاکستان به تروریستها به عنوان یک سرمایه می نگیرد ومی خواهد درکابل حکومتی روی کارآید که دشمن هند باشد.افغانستان چوب لای چرخ ماشین جنگ با تروریزم گذاشت.مقامی ازناتوگفته بود ما بخاطرطالبان ازافغانستان نمی رویم ما می خواهیم ازدست رییس جمهورکزی خلاص شویم.شکست غرب درجنگ با تروریزم طالبانی معلول عوامی داخلی وپیرامونی است.مااگرحکومت مسئول وقانون می داشتیم ازشرایط وتسهیلات به نفع مردم می توانستیم استفاده نماییم.رنج های امروزوتهدیدات فردا بازگشت بخود ما دارد ونه ناتو وغرب.
جناب آقای آرمان سپاس ازشما من فکرمی کنم بااین وضع درجهان اسلام دشمنی برای غرب سراغ ندارید.هرآنچه علیه غرب دراین سوی وآنسوی عالم روی می دهد ازآن خود غربیها است.شما چهره های القاعده مثل اسامه بن لادن،ایمن الظواهری،انوراولاکی،کشمیری،خالد شیخ محمد،ابویحی اللیبی و.. را درواقع دست نشاند گان غرب می دانید که علیه غرب کشتارراه انداخته اندوبرج های دوقلو را باسه هزارانسان غربی نابود کرده اند.این چه منطق وتوجیهی می تواند داشته باشد که غرب درحق خود یک چنین رفتاربیرحمانه داشته است.آقای آرمان این گونه انکار که درهیچ مرکزاکادمیک تایید نشده که شبکه القاعده درانهدام برجها نقش داشته ،باتیوری توطئه سازگاری دارد.حقیقت مساله این است که القاعده یک پدیده شیطانی با همه ای مشتقاتش که حتی کودک 12 ساله را بجرم اینکه برادرش عضوپولیس است را سربریده،ازمتن تفکرات وهابی وسلفی بدانید و مبنای کارشان، اندیشه ها وقرائتهای ابن تیمیه است دراین مورد تردید نداشته باشید.
شمادریک مورد گفته اید که صهیونیزم متفاوت ازیهود،بهتراست که محو شود.بیبینید.وقتیکه موضع گیری، ازیک ساختارایدلوژیک برای محوصهیونیزم ویا یهودیت،اعلام می شود این هما ترویج خشونت وویران گری است که با قرائت متساهل دینی که ما به آن اعتقاد داریم، سازگاری ندارد.
به مثالهای که درکامنت پیشین اشاره کردم، توجه نکرده اید دلیل قضیه این است که شما موردی برخورد می کنید درحالیکه بحث ساماییل درمورد تمدنها یک بحث بافت خورده ومنسجم است.کشورهای با تمایزات فرهنگی وتمدنی خود دربرابرغرب تمدن ودانشی را خلق کرده که غرب غبطه آن را می خورد.مدیریت اقتصادی هند چین،جاپان وکره ظهورمجدد روسیه درعرصه قدرت آنهم با شتاب بی نظیر،همه نشانه های تردید ناپذیری است ازبشارت قدرتهای بزرگ با تمدنهای متفاوت. دست آوردهای آنها درسایه برخورد تمدن شان باغرب، بدست نیامده .غرب هرگزچنین چیزی را برای آنها نمی خواست واگربگویید که غرب وتمدن غرب آفریننده چنین دست آوردهای بوده دراین صورت،حملات بیرحمانه شما علیه غرب عاری ازمنطق می شود.شما لطفا به این نماد های ملموس وانکارناپذیر،توجه داشته باشید این ها را رسانه های غرب نیافریده وکسی تحت تاثیرآنها قرارنگرفته است.
آقای ارمان به نکات مهمی درنبرد تمدنها،اشاره کرده است.غرب نیم قرن پیش ازاین ،خونین ترین جنگهای بشری را پشت سرگذاشت.رازهمبستگی فعلی غرب با آنهمه خشونت تاریخی ،دانستنی است.گذار ازآن بیرحمی ونیل به آسایش کنونی،دلایلی دارد.غرب بامنی شرقی دروغ می گوید ولی دربافت درونی خود به لیبرال دموکراسی،باور دارد وصادق است.اهانت به مقدسات وآیینهای الهی تنها درمورد،آیین اسلام وپیامبر،نیست آنها درموردمسیح پیامبر خدا،ب
ی حرمتی بی پایانی داشته اند.کارتونها وفیلم های شان درقالب،اندیشه ای لیبرال دموکراسی توجیه شده است.محمد خاتمی این همبستگی نیرومند تمدنی رادرک کرده بود واین ابلهانه نیست.وی یک راه متفاوت ازهانتینگ تونگ را پیشنهاد کرد.گفتگوی تمدنها،راه ابلهانه نیست بلکه مقابله تمدنها با لبه های خونین، ابلهانه وجنون است.خاتمی می داند که درجنگ،قربانیان اصلی آن انسانهای ضعیف ودرمانده ازتکنولوژی ودانش اند وچرااولاد آدم هیزوم اتش جنگ شود.وی گفتگورا مطرح کرد واین حماقت نبود.شمامثالهای ازنبود تولیرانس درغرب مطرح کرده اید اما به یاد داشته باشید همین غرب وحشی دربرابر عظمت ملتهای دیگر با تفاوتهای فرهنگی مقهورشده است.شما روند مناسبات کشورهای مثل،ژاپن،چین کره و..درنظربگیرید.غرب درمقایسه با این منظومه ازکشورها،درعرصه های گوناگون،آنچنان کامیاب نیست.جهان اسلام برای به زانودرآوردن تمدن غرب دوراه بشترندارد راه القاعده،وراه گفتگوی تمدن راه سوم که کشورهای آسیای دوربرگزیده اند،ناشی از فضای مناسبات سالم باغرب است ویا بنوعی گفتگو تمدنی نانوشته وغیرمکتوب.البته این مطلب سری درازی دارد ولی باید اذعان نماییم نبرد تمدنها ودامن زدن به آن کارابلهانه است.
+++++++++++++++++++++++
من فکرمی کنم باذهنیت ازقبل طراحی شده،مشکل برطرف نمی شود شما بگونه ای صحنه را مهندسی کرده اید که گویا دراین جهان یاغرب ویا هیچ کسی درحالیکه این طوری نیست درکنارغرب،نظامهای قدرتمندی ایجاد شده که با فکروتمدن متفاوت ،زندگی شان را پیش می برند.من مثالهای را برای توضیح گفته هایم داشتم.چین کمونیست با تمدن خاص خود نظامی را ایجاد کرده است که درخیلی ازعرصه ها غرب را مستاصل کرده است هند هم همینگونه است.ژاپن،کره حتی کشورهای کوچک تر آسیایی دور مثل مالیز،توانسته اند با حفظ فرهنگ وتمدن خود،زندگی داشته باشند مردم دراین کشورها راحتی شان کم ترازساکنان واشنگتن ولندن نیستند.روسیه درآخردهه ای هشتاد، فروپاشید ولی می بینیم بدون کمک غرب،ققنوس تازه ای می شودکه سرازخاکستر،امپراطوری متلاشی شده،بیرون می کشد این بیداری وشکوفایی متعلق است به خود این مجموعه ازکشورها .غرب وتمدنش هرگزچنین جیزی را نمی خواست.مستندات جنگ تمدنی ساماییل بیش ازپنج تمدن است واین کشورها هرگزاستحاله غرب نشده بلکه رقیبان غرب وتمد آن هستند.ترکیه کشوری وابسته به تمدن اسلامی همانند مالیزی،با ظرفیتهای اندک می
بینیم خود را نشان می دهد.ما اگردرکاسه طعام غرب دنگر را می بینم درظرف غذای خود ،مو را بینیم.عیوب بسیارزیادی داریم که ما را درتقابل کشانده است وطبیعی است که نابود می شویم زیراکه به لحاظ قدرت درمقایسه با غرب عددی نستیم آن گاه، کارمان می شود،فریادزدن ودشنام دادن غرب،تمدن غرب،تهاجم فرهنگی نابودی فیزیکی .برجهای دوقلورا ما با خاک یک سان می سازیم ،هلوکاست را نفی می کنیم و درمرکزتصمیم گیری عالم خواهان محو کشوری ازصفحه روزگارمی شویم،بعد می گوییم نه غرب دشمن درجه یک ما است وبرما تهاجم فرهنگی وفیزیکی دارد.غرب برای نابودی القاعده وطالبان درافغانستان لشکرکشی کرد ولی ما چوب لای چرخ شان گذاشتیم عملیات شبانه وروزانه شانرا رد کردیم وبعد متهم می کنیم که قراربود غرب پرچم طالب را برفرازارک تا سال 2013 برفراشته نماید.اینها توهمات سیاسی است.من مدافع غرب نستم چون به لحاظ تمدنی وفرهنگی تشابه ندارم وممکن است درجدال هم باشم اما آن قدرنابینا وبی انصاف هم نستم که واقعیتها را نبینم.با ایجاد ظرفیت وتوانایی وباخردگرایی علیرغم مخالفت غرب می شود،زنده ماند وراه رفت وخود را نشان داد ومی شود واردگفتگوی تمدنها شد.مباحثه تمدنها هیچ پیش شرطی نمی خواهد یگانه اصل مذاکره خلاقیت وخلق ظرفیتها است.
دوخواست متضاد
دوخواست متضاد
افغانستان می خواهد ناتودربحران مرزی دخالت نماید.امریکه چندان مورد استقبال مقامات غرب وناتونمی باشد.اخیراگفته شد که مقامات ناتو درباره ادعای افغانستان که پاکستان به خاک افغانستان تجاوزکرده،اظهارداشته است که دلایلی قانع کننده ای دراین خصوص دراختیارندارد این مساله دریک حدی درسخنان رییس جمهورکرزی اشاره شده بود که گفته بود ما ازناتوخواسته ایم تروریستها درآن سوی مرزافغانستان حضوردارند درقریه های افغانستان تروریستی نیست اما آنها مراکزتروریستها را درآن سوی مرزهدف قرارنمی دهند وازجانب هم گفته است دلایلی قانع کننده ای که پاکستان به خاک افغانستان ،تعرض کرده باشد دردست نیست.
آقای داکتراسپنتا مشاورامنیت ملی درمقدمه نشست های کمیته امورامنیتی افغانستان وآمریکا به مساله مرزاشاره کرد وی با نشریه وال استریت جرنال گفته است که یکی ازموضوعات دشوار همین بحران مرزی بین پاکستان وافغانستان است.مقامات افغان می خواهند که آمریکا وناتوعملا به نفع افغانستان درمورد مرزموضع گیری نماید وبراساس پیمان استراتژیک به دفاع ازافغانستان ،اقداماتی داشته باشد.امریکه آمریکا وناتوتاهنوزمتقاعد نشده که پاکستان به خاک افغانستان تجاوزکرده است.البته ریشه این مساله سیاسی است مناسبات آمریکا وپاکستان بگونه ای بهبود یافته است که آمریکا هرگزهمکاریهای پاکستان را درامرخروج سربازانش ازخاک این کشورفراموش نمی کند سی سه هزارسرباز با هزاران کانتی نراموال شان با امنیت بی نظیری ازخاک پاکستان عبوروبه ناوه گانهای دریای آمریکا ملحق شدند.قراراست بخشهای دیگری ازنیروهای ناتودرسال 2013 ازافغانستان وازخاک پاکستان بسلامت بگذرند این مساله برای سیاست مداران افغانستان قابل درک نیست.آمریکا دربازگشت نیروهایش ازافغانستان اهمیت فوق تصورقایل است زیرا که ضربه دیدن نیروها هنگام بازگشت حیثیت آمریکا را زیرسئوال می برد آنها سعی دارند که نیروهای شان بسلامت ازخاک افغانستان بیرون شوند.
امروزدربرکسیل نشست رهبران ناتودایرگردید دراین نشست تاکید شد که جدول زمانی خروج نیروها،تغییرنمی کند ومطابق جدول لیسبون تاپایان سال2014 نیروهای بین المللی ازافغانستان خارج می شوند.آقای راسموسن دبیرکل ناتو به این مساله اشاره کرد وی گفت: جدول خروج نیروها غیرقابل تغییراست قوای بین المللی مطابق جدول زمانی ازافغانستان بیرون می شوند آقای راسموسن درمورد امنیت افغانستان باجدیت سخن گفت وی به این مساله اشاره داشت که افغانستان با نیروی بزرگی 352 هزارنفری می تواند امنیت وثبات را درافغانستان پس ازسال2014 چهارده تامین نماید وهیچ نگرانی درمورد امنیت افغانستان وجود ندارد آقای لیون پانتا وزیردفاع آمریکا نیزتاکید داشت که پس ازسال2014 یک بخش ازنیروها درافغانستان برای امرآموزش باقی می ماند وی ازدیگرهمکاران وهمتایان خود درسازمان ناتوخواست که درامرآموزش نیروهای افغانستان،کمک نمایند.
حمله های سبزبرآبی که ازعمده ترین نگرانیهای اعضای ناتو وایساف شمرده می شود،نیزدربروکسیل مورد بحث وارزیابی قرارگرفته است وزیردفاع آمریکا وهم آقای راسموسن تاکید داشتند که این مساله هرگزنمی تواند اخلال دربرنامه ها، ایجاد نماید.آنها گفتند که تدابیری گرفته شده که حمله های سبزبرآبی به حداقل خود برسد.مقامات ناتودربروکسیل به تعهدات شان پس ازسال 2014 تاکید داشتند آنها گفتند که هم چنان درکنارمردم افغانستان هستند ونیروهای نظامی وامنیتی را آموزش می دهند خروج نیروها ازافغانستان با برنامه صورت می گیرد،امورانتقال مسئولیتهای امنیتی به نیروهای افغان مطابق با اصول ازقبل پیش بینی شده انجام می شود.اخیرا گروه بین المللی بحران طی گزارشی 85 صفحه ای، هشدارداده بود که اگراقدامات لازم صورت نگیرد ممکن است حکومت افغانستان سقوط وجنگهای داخلی ازسرگرفته شود این گروه گفته است که نیروهای امنیتی افغانستان توان مقابله با چالشهای امنیتی راندارد.گزارش گروه بین المللی بحران، نگرانی های زیادی رابرانگیخته است اما مقامات ناتو،سازمان ملل درکابل این گزارش را کم اهمیت دانسته وگفته اند: که دولت افغانستان سقوط نمی کند وجنگهای داخلی درافغانستان روی نمی دهد.
آقای یان کوبیش نماینده سازمان ملل درافغانستان به خبرنگاران گفت: حکومت افغانستان با خروج نیروهای بین المللی ازافغانستان سقوط نمی کند وی تاکید کرد که ما نمی گذاریم که دولت سرنگون وافغانستان به جنگهای داخلی کشانده شود وی درمورد انتخابات سال2014 نیزبا قاطعیت واطمینان سخن گفت انتخابات درافغانستان درزمان وموقعش برگزارمی شود وما کمکهای مان را می کنیم.حکومت افغانستان گزارش گروه بین المللی بحران را سیاسی ومغرضانه خواند. سخنگویان نوجوان حکومت متفاوت وغیرمنسجم به گزارش بین المللی بحران پرداخته اند یکی گفته است که ما تاریخ پنج هزارساله داریم ازسال2001 نظام ما تاسیس نشده که با رفتن نیروهای بین المللی ازافغانستان،سرنگون شود. دیگری گفته است که این گزارش به این خاطرتهیه شده که خارجیها می خواهد درامورانتخابات مداخله نمایند وما هرگزنمی گذاریم که آنها درمساله انتخابات مداخله داشته باشند وسومی بنام رفیع فردوسی آهنگ دیگری سرداده وگفته است که گزارش به این خاطرتهیه شده که درمذاکرات امنیتی بین افغانستان وآمریکا آنها امتیازات بشتری بگیرد که ما تسلیم آن نمی شویم.واقعا که اظهارات سخنگویان نوجوان ارک همه را کلافه کرده اندومعلوم نیست که آنها چه می گویند.
آقای اسپنتا مشاروامنیت ملی به مذاکرات دوجانبه امنیتی افغانستان اشارات مفصلی با روزنامه وال استریت جرنال داشت یکی ازمسایلی را که ایشان مطرح کرد همین نحوه حضورنیروهای آمریکا پس ازسال 2014 درافغانستان است.عدد نیروها معلوم نیست امروزدراجتماع سران ناتودرموردتعداد نیروها چیزی گفته نشد اما قراین واظهارات غیرمستقیم نشان می دهد که بیست هزارنیروی ناتودرافغانستان پس ازسال 2014 حضورخواهند داشت.آقای اسپنتا به شباهتهای گفتگوبا عراقیها اشاره داشت درعراق مذاکرات به شکست انجامید وسرانجام نیروهای آمریکا ازعراق خارج شدند وبین شانزده هزار نیروی آمریکایی درخاک عراق، مستقرهستند.دلیل شکست گفتگوی عراقیها با آمریکا درمورد نحوه ای استقرارنیروها ومسایل حقوقی سربازان آمریکایی بود.آمریکا می گفت: سربازان شان درصورت ارتکاب جرم با قوانین آمریکا محاکمه می شود اماعراقیها این مساله را قبول نکردند آنها می گفتند که سربازآمریکایی مطابق قوانین ومحاکم عراق باید محاکمه شود.آقای اسپنتا می گوید یکی ازمسایل قابل نقاش مسایل حقوقی حضوردرافغانستان است.
آمریکا وافغانستان درمذاکرات شان خواست متضاد ومتفاوت را مطرح کرده اند.افغانستان می خواهد آمریکا درمساله بحران مرزی به نفع افغانستان دخالت نماید امریکه مراجع مختلف افغانستان به آن اشاره می کنند ومی گویند: افغانستان با آمریکا پیمان استراتژیک امضا کرده ودرمتن پیمان تذکرداده شده که درصورت تعرض به خاک افغانستان آمریکا به نفع افغانستان،وارد اقدام می شود حال چرا دربرابرپاکستان بی تفاوت است.درمذاکرات دوجانبه امنیتی خواست آمریکا این است که سربازان آمریکایی درصورت ارتکاب جرم مطابق قوانین آمریکا محاکمه ومجازات می شود.افغانستان نسبت به سیاست آمریکا درمورد پاکستان بدبینی های زیادی دارد.حقیقت مساله این است که آمریکا درحال حاضربشتربا پاکستانیها علاقمند است تا افغانستان به همین دلیل است که دربرابرتعرضات پاکستان سکوت کرده است.دلایلی مساله ساده است آمریکا درآستانه خروج ازافغانستان به شدت به خاک پاکستان نیازدارد.دیگراینکه تیم حاکم درپاکستان به ریاست راجا پرویزاشرف،تغییرات بنیادی درسیاست خارجی پاکستان ایجاد کرده است وهمه مناسبات خودرا با آمریکا ترمیم کرده درحال حاضرنسبت به افغانستان پیشتازاست.
رییس جمهوکرزی مناسباتش را تاحدی زیادی با غرب وآمریکا خراب کرده وپاکستان ازسردی مناسبات کابل وواشنگتن لذت می برد.آگاهان امورمی گویند: این مساله تاثیرات زیادی درسیاست افغانستان می گذارد.مساله گفتگوبا طالبان نیزبه سود پاکستان تمام می شود زیرا آمریکا درتمامی مسایل حرف پاکستان را نسبت به افغانستان ترجیح می دهد.رفتارهای حکومت کابل وامضای پیمانهای استراتژیک با کشورهای مختلف ومتفاوت با غرب،درواقع واکنش منفی افغانستان به سیاست های آمریکا درمورد افغانستان است.ازاین ماجراها، افغانستان متضرروپاکستان سود می برد.خواسته های متضاد درمذاکرات امنیتی ناشی ازاختلاف بین دوکشوراست افغانستان ازآمریکا می خواهد که درمسایل مرزی طرف افغانستان را بگیرد امریکه آمریکا آن راقبول ندارد.ازجانب دیگرآمریکا ازافغانستان می خواهد که قرارداد امنیتی تصریحات وشفافیت لازم را درمورد مسایل حقوقی، واستقرارپایگاه داشته باشد.دومساله دشوار درمذاکرات،یکی ازسخت ترین مباحث درسیاست خارجی دانسته شده است آگاهان می گویند : قدرمسلم این است که آمریکا هردومساله راردمی کند یکی حمایت ازافغانستان دربرابر پاکستان،ودیگری محاکمه سربازمجرم آمریکایی درمحاکم افغانستان.خواستهای متضاد مطرح شده درمذاکرات،شرایط مناسبی برای چانه زنی افغانستان نگذاشته است.
سه نسخه قوانین
سه نسخه قوانین
با گذشت یازده سال ازحکومت رییس جمهورکرزی،هنوزافغانستان قوانین انتخابات ندارد.چهارانتخابات درکشوربرگزارشد اما نه با قوانین نافذه کشور.چراچنین است؟این پرسش جواب دشواری دارد.حکومت متمرکز،ریاستی مخالف احزاب سیاسی،درواقع استراتژی مهندسان تیم حاکم است.آنها فکرمی کنند نظام پارلمانی غیرمتمرکزبا حضوراحزاب،اصل سنت واستمرارقدرت تاریخی را با چالش روبرومی کند.سنت اقتدارونظام سلطه درافغانستان،تباری متمرکز سلطنتی ویاریاستی بوده است.نظام پارلمانی درتضاد با ساختارسنتی قدرت دانسته شده اند.
قانون انتخابات بدلیل اینکه هویت احزاب وایتلافهای سیاسی را برجسته می کند وبرای آنها حضورمعنی دار درنظام سیاسی می دهد.قاعده دموکراسی ومردم سالاری با مشارکت احزاب،درجامعه شکل می گیرد.مولفه های نوین چون، نقش احزاب،نظام پارلمانی ،ساختارغیرمتمرکز،با نظام ریاستی، تباری ومتمرکز وضد حزبی حاضردرتقابل است به همین دلیل است که حکومت درتمامی عرصه ها قانون مصوب ونافذه دارد اما درمورد انتخابات هنوزقانون ومقررات فیصله شده ندارد.احزاب سیاسی وایتلافهای ملی،درشرایط حاضرگامهای استواری درجهت تثبیت قوانین واصلاحات درتشکیل کمیسیونهای مستقل انتخابات وشکایات برداشته اند.نشست تاریخی ماه گذشته درهتل انترکانتیننتال ونشر"منشوردموکراسی" وتشکیل "شورای همکاری احزاب وایتلافهای سیاسی"ازجمله اقدامات درمسیرانتخابات قانونمند وشفاف درسال2014 می تواند باشد.درکناراین مسایل شورای همکاری احزاب موفق شده است،پیش نویس قانون انتخابات ومقررات اصلاحی تشکیل کمیسیونها را،تهیه وترتیب نماید.گذشته ازاین موضوعات درمورد بی طرفی میکانیزم های اجرایی وعملیاتی انتخابات مانند نهادهای حکومتی،سازمان ملل،بحثها وتبادل نظرهای سودمندی صورت گرفته است.مساله نظارت ملی وبین المللی نیزیکی ازعمده ترین موضوعات مورد تاکید احزاب وایتلافهای سیاسی بوده است.
درحال حاضر،حکومت بزرگترین چالش که دربرابرخود احساس می کند همین نظارت بین المللی است.رییس جمهورازنظارت بین المللی درپروسه انتخابات تعبیر به مداخله خارجیها کرده وبه شدت با مساله نظارت بی طرفانه ای بین المللی مخالفت کرده است.ایمل فیضی سخنگوی رییس جمهورهمه محتویات گزارش گروه بین الملل را که درهشتاد صفحه تنظیم شده است را به ناف نظارت بین المللی چسپانده است.وی به وضوح ازموضوع نظارت بی طرفانه درامرانتخابات به نام مداخلات خارجی نام گرفته وتاکید کرده که حکومت به شدت با آن مقابله می کند.شایعات مطرح شده که حکومت، حتی با حضوردوخارجی وابسته به سازمان ملل، درکمیسیون سمع شکایات مخالفت کرده است.شورای همکاری احزاب وایتلافهای سیاسی، درحال توسعه وباپیشنهادات اعضای جدید،روبروشده است ممکن است همه ای احزاب تاثیرگذاردراین شورا گردهم آید.بیست دوحزب سیاسی به اضافه دوایتلاف بزرگ جبهه ملی وایتلاف دراین شورا گردهم آمده اند.آنها برنامه های روی دست دارندکه عمده ترین آن تهیه وترتیب قوانین انتخابات،ومقررات اصلاحات گسترده کمیسیونها می باشد.قوانین وطرح مبنایی آن ازطرف شورای همکاری احزاب تهیه شده است.
این طرح درموازی با دوپیشنهاد دیگر،ممکن است درپارلمان مطرح شود.نسخه ای راحکومت افغانستان ووزارت عدلیه درموردانتخابات تهیه کرده است ونسخه دیگری گفته می شود ازطرف جمعی برای پارلمان،درنظرگرفته شده است.خانم شکریه بارکزی نماینده پارلمان، مدعی داشتن نسخه قوانین انتخابات شده وی گفته است که اگرحکومت قانون انتخابات را درپارلمان برای بحث ارایه نمی کند ما ازطرف احزاب،جامعه مدنی وشخصیتهای ملی طرحی رابرای بحث پارلمان داریم.نسخه بارکزی معلوم نیست ازطرف چه مراجع سیاسی تهیه شده زیرا محورهای سیاسی تماما در"شورای همکاری احزاب وایتلافهای سیاسی"گردهم آمده اند که گفتم درحال حاضرتعداد آنها به بیش ازبیست حزب وجریان سیاسی رسیده اند.خانم بارکزی درجمع این مرجعیت سیاسی شناخته شده نیست بهرحال ایشان مدعی شده که طرح وقانونی برای بحث درپارلمان دارد.نسخه حکومت درهاله ازشک وتردید قرارگرفته است زیرا اولا حکومت اعتقادی به تصویت قانون انتخابات ندارد . تجربه ده ساله همین را نشان داده است که حکومت به هیچ وجه مایل نیست که انتخابات قوانین مصوب داشته باشد ترس ونگرانی حکومت همان تغییرساختارسیاسی ونقش احزاب درانتخابات است امریکه حکومت افغانستان هم با احزاب مخالف است وهم با تغییرساختارسیاسی.
البته کسی درقانون انتخابات بحث ازتغییرساختارنظام سیاسی ندارد اما اگرپارلمان قوانین انتخابات را که درآن احزاب، مشارکت پنجاه درصدی را درتدوین سیستم مختلط سی ان تی وی. و پی آر،خواهد داشت.نسخه قانونی "شورای همکاری احزاب وایتلافهای سیاسی" برمبنایی تیوری مختلط ازدوسیستم پی آر وسی ان تی وی ساخته شده است ودراین قانون احزاب گفته می شود تا پنجاه درصد،نقش درانتخابات دارد.اما قانون حکومت با ماهیت کاملا سی ان تی وی تهیه شده که درآن احزاب نمی توانند نقش اساسی داشته باشند.رای واحد غیرقابل انتقال،درامرانتخابات استراتژی حکومت افغانستان می باشد.شایعات مطرح شده که وزارت عدلیه با طرح پیشنهادی "شورا احزاب" مخالفت کرده است دریک مورد نقل شده است که رییس جمهورگفته است طرح کمیسیون عدلی وقضایی پارلمان مورد قبول نمی تواند باشد این اشاره ظریفی است به اینکه رییس کمیسیون عدلی وقضایی استاد محقق است رییس جمهوراین طرح را ازجانب وی دانسته باشد.
قانون انتخابات حکومت که وزارت عدلیه باید به پارلمان ارایه نماید،هنوزسرنوشت نامعلومی دارد معلوم نیست کی به پارلمان می رسد درثانی این قانون ضد مشارکت احزاب با سیستم سی ان تی وی تدوین شده است.احزاب بصورت قطع با چنین محتویاتی مخالفت می کنند.نسخه دوم منسوب است به خانم شکریه بارکزی.برخی گفته اند طرح بارکزی همان طرح بدیل وجانشین طرح اصلی حکومت است.به این معنی که حکومت ازهم اکنون متیقن شده که طرح اصلی قانون انتخابات حکومتی وزارت عدلیه با مخالفت شدید نمایندگان احزاب درپارلمان رو برو می شود وامکان تصویب آن با چالش روبرومی شود لذا طرح بدیل را توسط خانم بارکزی می خواهد درپارلمان بصورت مستقل ارایه نماید. نسخه سوم ،خامه ای " شورای همکاری احزاب وایتلافهای سیاسی" است این طرح بصورت بسیارشفاف درمورد نقش احزاب سخن گفته است ونقش احزاب را تاحدی پنجاه درصد بالا برده است.نسخه سوم ،اقبال بسیارزیادی درمحافل سیاسی وجامعه مدنی داشته گفته شده است که دپلماتهای خارجی وسازمان ملل بصورت جدی ازآن حمایت کرده اند.بیست دوحزب سیاسی،دوایتلاف ملی مالک این طرح است.
فیفا سازمان معتبرافغانی درمورد انتخابات،قویا ازاین پیشنهاد حمایت کرده است فیفا سازمان غیردولتی شاخص ترین آدرس جامعه مدنی است این سازما ماده های را اضافه کرده که تماما مورد قبول احزاب قراردارد حدس گمانها براین است که رهبران احزاب با سازمان فیفا دوش به دوش هم واردکارزار قوانین انتخابات می شوند.فیفا با احزاب سیاسی وجامعه مدنی،تشکیلات مشترک نظارتی ایجاد کرده است این کمیسیون مشترک نظارت ازهم اکنون تا ختم انتخابات با هم تشریک مساعی وکارمی کند.اینها ازترجیحات وامتیازات نسخه سوم است.حال این سه نسخه ممکن است همزمان وبا تاخیروتقدیم وارد اطاق پارلما شود. دراین صورت پارلمان بخصوص اعضای وابسته به احزاب سیاسی باید دین تاریخی خود را اداء نمایند.نسخه سوم به نفع مردم واحزاب سیاسی است اما حکومت ممکن است نگذارد این نسخه به تصویب برسد.درپارلمان مستقلین فضای آن را اشغال کرده اند آنهاییکه سالها دراحزاب سیاسی عضویت داشته ولی درحال حاضر خود را مستقل می گویند.فضای ضد حزبی بخاطراستراتژی حکومت ایجاد شده است.اعضای پارلمان دربرابراین سه نسخه معلوم نیست کدام یکی را مورد تایید قرارمی دهد.سه نسخه می تواند با ایجاد کمیسیون ازسوی پارلمان تبدیل به یک نسخه قابل گفتگودرآید.پارلمان درحساس ترین لحظه بحث قانون انتخابات قرارمی گیرد اما اینکه ازآن چه بیرون داده می شود این را زمان روشن خواهد کرد.
هشدارهای گروه بین المللی بحران
هشدارهای گروه بین المللی بحران
گروه بین المللی بحران مستقردربروگسیل،گزارشی مفصلی را درمورد افغانستان تهیه کرده این گزارش با همه جزئیات دررسانه های خبری منتشرشده است. تحلیل به این صورت که گروه بین المللی بحران درمورد افغانستان وپرداختن به مسایل مهم کشورواشاره به خروج نیروهای بین المللی درسال 2014 ،جدالهای بزرگی روحی واجتماعی را ایجاد کرده است.این گزارش علیرغم مباحث وتذکرات مثبت درمورد انتخابات، درکل یگ گزارش مفید برای افغانستان ومردم ما نیست آگاهان مسایل می گویند : این متن به سود طالبان وگروهای شورشی وبه زیان مردم افغانستان می باشد.تاثیرات اجتماعی آن ایجاد تحیر،تشویش درعمق جامعه افغانی شناخت شده است.
مردم با شنیدن این گزارش علاقمندی به زندگی صلح آمیزرا پس ازسال 2014 ازدست می دهند.مردم افغانستان می دانند که تاریخ وضرب الاجل خروج نیروهای بین المللی ازافغانستان،تاثیرات منفی درزندگی شان، گذاشت.طالبان ازجدول زمانی خروج نیروهای بین المللی خرسند ی شان را بیان داشته آنها گفته اند : که ما کفارراشکست داده ایم وحال ازافغانستان خارج می شوند.طالبان این مساله را نیزکتمان نکرده اند که نیروهای خارجی را تا آخرین سربازشان ،مورد هدف قرارمی دهند وعملا همین کارها را می کنند.استخبارات که طالبان بصورت نیابتی ازطرف آنها می جنگند،یکی دیگرازنفع برنده گان جدول زمانی خروج است.درآمریکا نیزجدالهای زیادی بین جمهوری خواهان ودموکراتها،ایجاد شد خروج نیروها درزمان معین،تاثیرات منفی وپریشانی را دربین مردم بوجود آورد.گروه بین المللی بحران گزارشش دراین موارد وحشتناک است وبصورت قطع مورد استقبال مردم افغانستان ومحافل سیاسی نیست این گزارش ازهم اکنون مورد نقد قرارگرفته است.
گروه بین المللی بحران درگزارشی ویران گر خود، درده ها صفحه،اشاره به مسایلی دارد که با مراجعه به بخشهای ازآن که گفته است: نظام سرنگون می شود ،جنگهای داخلی شعله ور ونیروهای امنیتی افغانستان،توان مقابله را ندارد این قسمتها،مغرضانه علیه حکومت رییس کرزی، دانسته شده است تردیدی نیست که این متن به ضررحکومت رییس جمهورکرزی است اما زیان کلی آن متوجه مردم افغانستان می باشد تهیه کنندگان گزارش با نفرت ازحکومت رییس جمهور،کاری کرده که به ضررزندگی مردم تمام شده است بدون شک این گونه گزارشها،اختلالات بزرگی توام با یاس اززندگی دربین عموم مردم ایجا می کند.این بخشها به سود تروریستها وخیلی آزاردهنده وبه زیان مردم افغانستان می باشد.اما بخشهای دیگری ازگزارش که مربوط به انتخابات می شود به نظرم حرف تازه ای ندارد .شورای همکاری احزاب وایتلافهای سیاسی.جامعه مدنی،جامعه زنان وخلاصه مردم افغانستان می خواهند که انتخابات برگزارشود،قوانین انتخابات تصویب واصلاحات جدی درکمیسیونها،بوجود آیند نظارت ملی وبین المللی درامر انتخابات داشته باشیم ونظارت بین المللی که متکفل آن سازمان ملل است را، تعبیر به مداخلات خارجی نکنیم.نهادهای حکومتی بی طرف باشند.
امریکه خود رییس جمهور وسخنگویانش آنها را به چالش کشانده آقای فیضی را نگاه کنید چه می گوید:گزارش به این خاطرتهیه شده که مداخلات خارجی درامر انتخابات صورت بگیرد.مداخلات خارجی همان نظارت بی طرفانه جامعه بین المللی است که تیم حاکم آن را قبول ندارد.موضع گیریهای حکومت درمساله انتخابات،غیرشفاق و مبهم است تاکید به این گونه مسایل ازسوی محافل امری درستی است.گروه بین المللی تاکیدات درستی درموضوع انتخابات دارد.سخنگویان رییس جمهور،بدلیل نداشتن سواد ودرایت کافی صرف به نازونعمت خود فکرمی کنند وبگونه غیرمنطقی با مسایل اشاره می کنند تا حالا دونفرمرتبط به ارگ ریاست جمهوری حرف گفته اند. حامد علمی معاون سخنگوی ریاست جمهور وجوان رشید ایمیل فیضی سخنگوی رییس جمهور اولی درپاسخ به خبرنگاران می گوید: افغانستان قدامت پنج هزارسال تاریخ وتمدن دارد.وی درمورد دیگر می گوید: حکومت افغانستان ازسال2001 تاسیس نشده.حامد علمی به همین مضمون با رسانه های خارجی حرف زده است.کشوریکه پنج هزارسال تاریخ دارد که دارد هرچه داشته با خود برده است آثاریکه ازپنج هزارباقی مانده با شد ما آن را ویران کرده ایم ومی کنیم من ندانستم که چه نسبت بین پنج هزارسال تاریخ وتغییردرحکومتها است.گزارش گروه بین المللی بحران، سخن ازسقوط نظام سیاسی درافغانستان پس ازسال دوهزارچهارده گفته است.حامد علمی می گوید: نه ما پنج هزارسال قدمت تاریخی داریم. یعنی اینکه گزارش بی پایه است وحکومت فرو نمی پاشد. درحالیکه پنج هزارسال بگذاریم درهمین چهارده افغانستان یکی ازاستثنایی ترین کشوردرجهان درسقوط پی هم نظام های سیاسی ،شناخته شده است.
ایمیل فیضی سخنگوی اصلی را نگاه کنید چه می گوید:گزارش بخاطراین تهیه شده که مداخلات خارجی درانتخابات صورت بگیرد.مفهوم سخنان فیضی سخنگوی رییس جمهور، این افاده را می کند که همه مسایل را به ناف انتخابات بسته کرده است درحالیکه بخش مثبت گزارش گروه بین المللی بحران همین مساله انتخابات است. سخنان فیضی نشان می دهد که ازهمه گزارش طولانی 85 صفحه تنها بخش مربوط به انتخابات برای شان مهم بوده وگفته است : گزارش بدلیل مداخله درانتخابات تنظیم شده است.اظهارات این نازدانه ای ارگ نشان می دهد که حکومت ویا تیم حاکم درنظرندارد که مساله نظارت بین المللی درامورانتخابات،اعمال شود.نفی نظارت بین المللی درمساله انتخابات،بحران سازاست بی طرفی ومشروعیت انتخابات را زیرسئوال می برد.مخالفان این سئوال بی پاسخ را که چرا حکومت درمقابل نظارت بین المللی انتخابات حساس است ،را نمی داند.نظارت بین المللی ازانتخابات درهرجای توسط ناظران تایید شده سازمان ملل انجام می شود انتخابات سه کشورمصر،لیبی وتونس را هزاران ناظربین المللی تایید کردند وبه همین دلیل همه طرفها،دربرابرنتایج انتخابات تمکین کردند.نفس اینکه سخنگویان حکومت همه مسایل گزارش را که برخی آن نهایت خطرناک ومغرضانه ترتیب شده است را نادیده می گیرند وکل گزارش را به یک نقطه پیوند می دهند ومی گوید:بخاطرمداخلات درانتخابات این گزارش را ساخته است.گزارش گروه درموردانتخابات حرف تایید شده ومنطقی را گفته است وحرفی تازه ای هم نیست همان موضوعاتی است که رهبران سیاسی جامعه مدنی ودیگراقشاراجتماعی روی آن تاکید دارند.
انتخابات درموقع وزمانش، قوانین انتخابات،اصلاحات درکمیسیونها ومیکانیزم های اجرایی بی طرفی حکومت،نظارت ملی وبین المللی ،اموری است که گروه بین المللی بحران به آن اشاره کرده است.این مسایل با مطالبات گروهای سیاسی وشورای همکاری احزاب وایتلافهای سیاسی ،طی منشوردموکراسی،همین چند روزپیش ازاین اعلام شد.ولی این قسمت ازگزارش گروه، که نظام افغانستان سقوط می کند جنگهای داخلی دهه ای نود تکرار می شود اردو وپلیس افغانستان نا توان وضعیف دانسته شده ،ازجمله بدترین بخشهای ازاین گزارش را نشان می دهد.نظام به دست طالبان ساقط نمی شود،مردم به جنگهای داخلی روی نمی آورند352 هزارنیروی مسلح با حمایت جامعه جهانی درمقابله با گروهای تروریستی کافی است وازهمه مهمتر مردم دربرابر تروریستها می استند طالبان دربرابر قیام های برنامه ریزی شده مردم، ببرکاغذی بیش نستند.
هفتم اکتبر2001
هفتم اکتبر2001
پس ازآن که طالبان به آمریکا وغرب جواب رد داد .اسامه والقاعد را باخود ودرکنف خود، نگهداشت.آنها بین دوگزینه ای مرگ و القاعده ،درواقع مرگ سیاسی شان را انتخاب کردند.امارت اسلامی را فدایی چشم وابروی اسامه ودوشیزه گان عرب که ملای یک چشم وجلاالدین حقانی ودیگرهم قطاران شان با آنها وصلت کرده بود،نمودند.هفتم اکتبر2001 آغازانهدام طالبان شد.با گذشت بیش ازیک ماه جنگ، سرانجام طالبان هزیمت وشکست امارت اسلامی شان را قبول کردند ومیدان جنگ را برای نیروهای بین المللی،واگذارنمود.نشست بن 2001 با گذشت دوازده روز،سرانجام بجای طالبان اداره جدیدی رابه ریاست حامد کرزی،اعلام کرد.
حامد کرزی درابتداء سال 2002 رسما قدرت سیاسی را طی مراسمی ازاستاد برها الدین ربانی تحویل گرفت .مراسم انتقال قدرت بصورت مسالمت آمیزبگفته صلاح الدین ربانی،برای اولین باردرتاریخ افغانستان برگزارشد. البته چنین اتفاقی به هرترتیب درسال 1371نیزصورت گرفت حکومت داکترنجیب الله به صورت مسالمت آمیزبه جناب صبغت الله مجددی ،منتقل شد.مراسم انتقال قدرت وحکومت ازاستاد ربابی به حامد کرز،مطابق با فیصله بن انجام شد.حضورنیروهای بین المللی درافغانستان نیز،براساس توافق چهارجبهه سیاسی افغانستان(جبهه شمال ،جبهه روم،گروه قبرص، وگروه پاکستان)صورت گرفت.حضورنیروهای بین المللی درافغانستان برمبنایی توافق بود ونه تجاوز.حکومت جنرال مشرف نیزبه این نتیجه رسید که طالبان آن قدرارزش ندارد که بخاطرآنها پاکستان نابود شود.مشرف همه حمایتهایش را ازطالبان پس گرفت وسه کشوریکه امارت طالبان را برسمیت شناخته بود به تبع پاکستان ،طالبان را درمیدان جنگ رها کرد.نیروهای بین المللی باهماهنگی نیروهای اتحادیه شمال،طالبان را درسال2002 ساقط کرد.امرالله صالح درجای ازخاطرات آنزمان می نویسد که همکاری آمریکا با نیروهای شمال سازنده بود وی می گوید: جانشین آمر شهید مارشال صاحب فهیم بود آمریکا دریک مورد هفت ملیون دالردراختیارفهیم گذاشت.مضمون سخنان آمرالله صالح رییس پیشین امنیت ملی ویکی ازرهبران شناخته شده مخالفان ،نشان می دهد که آمریکا همکاریهای بزرگی با اتحادیه شمال داشته است.
48 کشورعضوناتو وایساف درافغانستان حضورسیاسی ونظامی شان را اعلام کردند.28 کشورازاین دسته کشورها عضو پیمان ناتومی باشند.درحال حاضررییس این پیمان نظامی آقای راسموسن است.یازده سال ازحضورنیروهای بین المللی درافغانستان گذشت وحال آنها آهنگ بازگشت سریع ازافغانستان را دارند.33 هزارسربازآمریکا،با هزاران کانتی نراموال خود به ناوه گانهای دریایی آمریکا برای بازگشت به آمریکا ازطریق خاک پاکستان ملحق شدند وما بقی نیزقراراست که درسال 2013 پیش ازموعدمقرروجدول زمانی لیسبون، خاک افغانستان را ترک نمایند.گفته شده است بین ده تا بیست هزارنیروی آمریکا وناتودرچهارپایگاه نظامی درافغانستان،می مانند.روسها می گویند: سازمان ناتوماموریتهای خودرا ناتمام گذاشته ازافغانستان خارج می شود واین تهدیدی بزرگی برای افغانستان است.روسها البته متفاوت موضع گرفته اند درمواردی به شدت با حضورنیروهای بین المللی مخالفت کرده وآن را پرسش برانگیزدانسته اند آنها ازمقامات ناتو خواسته اند که دلیلی موجه برای بقاء شان درافغانستان باید داشته باشد روسها قانع نشده اند که بیست هزارنیرودرافغانستان برای چه می مانند آنها خواهان توضیح دراین مورد ازمقامات ناتوشده اند. البته سازمان ناتواعلام کرده است که بخاطرکمک به نیروهای امنیتی درافغانستان می ماند ومی خواهد با تقویت نیروهای امنیتی افغانستان، خطرتروریزم را ازبین ببرد.
ازجانب دگر،روسها علاقمند است که ناتودرگیربا شورشیان باشد وبا اطمینان ازنابودی آنها،خاک افغانستان را ترک نماید ولی پایگاه دایمی دراین کشورایجادنکند.توقعات روسها ازسازمان ناتوکمی زیادی به نظرمی رسد.آنها فکرمی کنند که ناتوبه حرف آنها گوش می دهند.سازمان ناتوبه این نمی اندیشند که حوزه امنیتی شوروی درمرزهای آسیای میانه،درمعرض تهدید تند روان مسلمان قرارمی گیرد روسیه نسبت به این مساله بسیارحساس می باشد حوادث خونین درخارق تاجیکستان روسها را تکان داد وگفته شده است که تروریستها عمدتا ازخاک افغانستان وارد تاجیکستان شده اند وبرخی می گویند دراین نقل وانتقال استخبارات انگلیس دست دارند.با این وضع توقع اینکه سازمان ناتومرزها وحوزه های امنیتی آسیایی میانه را امن بسازند، زیادی است.ناتوبصورت قطع افغانستان را ترک می کند واین افغانستان وکشورهای آسیامیانه است که خود بفکرجان شان باشند.غرب باگذشت یازده سال جنگ درعرصه های امنیتی آن چنان دست آوردی نداشته است.دلایلی ناکامی سازمان ناتو به چند صورت مطرح شده است یکی اینکه استراتژی اشتباه جنگی آمریکا درافغانستان،سبب شد که آنها دراین نبرد موفق نشوتد.
جنگ درعراق بخش بزرگ امکانات را درآن جا کشاند وافغانستان درحاشیه نبرد واقع شد درحالیکه تروریستها مکانهای امنی درپاکستان داشتند واستخبارات پاکستان آنها را پرورش می داد.مساله دوم سیاست خود افغانستان ماشین جنگی ناتورا عقیم وبی خاصیت کرد افغانستان همکاری درستی با ناتونداشت.سوء ظن های حکومت کابل درمورد عملیات ناتو،سبب گردید که رییس جمهورکرزی باهمه اقدامات جنگی غرب وناتو به مخالفت برخیزد.عملیات شبانه را ازآنها گرفت ودرمورد عملیات روزانه نیزبه مخالفت برخواست وطالبان را بجای دشمن برادرخطاب کرد.ناتوهم درجنگ های خود بدون هماهنگی با نیروهای افغان ومخالفت سیاست مداران،اشتباهات بزرگی را مرتکب شد آنها بجای هدف گیری دقیق دشمن باعث مرگ افراد ملکی درافغانستان گردید زنان ومردان بیگناه را کشتن وبه این صورت بجای تسخیردل ودماغ مردم،نفرت ایجاد کردند.فقدان همکاری حکومت افغانستان، سبب گردید که نیروهای بین المللی، خود ناکام بماند.پاکستان که همه تلاش شان را براین گذاشت که نیروهای بین المللی درافغانستان شکست بخورد آنها شبکه های تروریستی را درحدی تجهیزکردند که جنگ نیابتی شان را با سازمان ناتووارتش آمریکا،راه انداختن.برخی براساس تیوری توطئه می گویند: اتفاقات جاری وطولانی ترشدن جنگ درافغانستان،طراحی شده ومهندسی شده ازسوی غرب وآمریکا است البته آنها دلایلی قانع کننده ای ارایه نمی کنند اما مصراند که آنها برای ماندن شان درافغانستان عمدا این کارها را کرده اند.
پیامد هفتم اکتبر2001 درعرصه های امنیتی با چالشهای عمده روبروبوده وبه یک معنی باید گفت که ناتودراین ماموریت ناکام بوده است. اما ازجانب دیگرفراموش نکنیم که علیرغم ناکامی ناتو با دلایلی که برشمردیم برنده میدان طالبان هم نیست.مردم افغانستان درسال 2014 حکومتی را انتخاب می کنند که می توانند،با سیاست تازه مانع سلطه ونفوذ طالبان شود مردم ازدست آوردهای ده ساله حمایت می کنند.دموکراسی،آزادی بیان،دست آوردهای علمی، میدانهای آموزش وبهداشت وده ها،برنامه های دیگر،قابل ازبین رفتن نیست طالبان نمی توانند نظام سیاسی افغانستان را سرنگون نمایند ودست آوردهای ده ساله رامنهدم اما جنگ به یک نحوی برای مدتی نامعلومی ادامه می یابد.زیرا جنگ دلایلی استخباراتی وبیرونی دارد تازمانیکه بن بست جنگ پذیرفته نشود،طبیعی است که ادامه می یابد.مردم هفتم اکتبر2001 را آغازمثبت درزندگی شان دانسته وهمین مردم مصمم هستند که سالهای پس از2014 را به درستی طی نمایند وبه زندگی شان علیرغم دشواریها،ادامه دهند.