اتهامات فساد برنزدیکان رییس جمهور کرزی واحتمال آزادی قریب الوقوع

اتهامات فساد برنزدیکان رییس جمهور کرزی واحتمال آزادی قریب الوقوع زندانیان طالبان

دنا روهیرا باکر عضو برجسته ای کنگره ای آمریکا ورییس کمیته روابط خارجی ،طی بیانیه ای خانواده ای رییس جمهورکرزی را متهم به فساد کرده است وی دراین بیانیه گفته است که پولهای زیادی ازاموال آمریکا توسط خانواده ونزدیکان رییس جمهورکرزی بسرقت رفته است.

 وی سوء استفاده وفساد مالی را غیرقابل قبول دانسته است وخواهان تحقیق گسترده دراین مورد شده است. دراین بیانیه اشاره ای مشخصی به محمود کرزی برادررییس جمهور شده ،محمود کرزی دراین خصوص ازخود عکس العمل نشان داده ودریک گفتگوی تلفنی بارسانه ها، خواسته است خود را تبرئه نماید وی میزان ثروت خود را درافغانستان ودرآمریکابرشمردومبالغی را که دربانک های افغانستان ذخیره کرده وهمینطوراماروارقامی را دربانکهای خارجی دارد ،بیان داشت.وی به این مقداراظهارات خود قناعت نکرد ونسبت به متقاعد ساختن افکارعامه وسئوالات که دراین خصوص، رسانه های ایجاد کرده،شک تردید داشت وی اعلام آمادگی کرد که یک روزلیست کاملی ازدارائیها یش را به تلویزیون می آورد وبه مردم نشان می دهد. آقای رورا باکر اظهاراتش با عکس العمل سفارت آمریکا درکابل نیز مواجه شد سفارت آمریکا درکابل گفته است که اظهارات باکراظهارات شخصی وی است وهیچ ربطی به اداره اوبا ما ندارد.

فساد درحکومت رییس جمهورکرزی یکی ازشایع ترین گفتگوها است وخود رییس جمهورکرزی بارها به این مساله اذعان کرده وگفته است که مسئول فساد دوتابعیت های کشوراست آنها درافغانستان فساد می کند ودرغرب می گریزد وزندگی می کند البته مثالهای زیادی است آقای فطرت رییس پیشین بانک مرکزی متهم به فساد کابل بانک است واکنون گریخته است ودرآمریکا زندگی می کند آقای چکری وزیرپیشین حج واوقاف نیزمتهم به اختلاس مالی شد وازافغانستان خارج شد آقای قاسمی وزیراسبق ترانسپورت وهوانوردی نیزبه فساد مالی متهم است که درخارج گریخته است آقای آتش رییس میدان هوایی کابل نیز همین پرونده فساد مالی را دارد. محمود کرزی که هم اکنون توسط روراباکر متهم شده است نیزتابعیت آمریکا رادارد ودرآمریکا نیزدوسیه ای فساد مالی دارد وی دوتابعیته است اما ازافغانستان نگریخته است دلیل مساله را حکومت برادرش حامد کرزی می داند برخی تحلیل گران می گوید اگرحکومت رییس جمهورکرزی نبا شد وی یک روزهم نمی تواند درکابل زندگی نماید.

 روراباکر اتهامات قابل بررسی را به خانواده ای رییس جمهورکرزی وارد کرده است با کر عضو برجسته ای کنگره ای آمریکا درطی کمترازازسه ماه ،کارها واقدامات جنجال برانگیزی را راه انداخته است وی دریک مورد نشست مهمی بارهبران جبهه ملی دربرلین داشت ومنشوربرلین را درمورد ساختارسیاسی افغانستان با رهبران آن امضا کرد منشوربرلین درکابل پریشانیهای سیاسی زیادی در محافل حکومتی ایجادکرد.رییس بخش خارجی کنگره ای آمریکا درمورد خودمختاری بلوچهای پاکستان نیزطرح پیشنهادی جنجال برانگیزی را برای کنگره ارائه کرد.این طرح خومختاری درمحافل سیاسی وحکومتی پاکستان بازتاب بسیارگسترده ای داشت.این سومین اظهارنظروی درمورد فساد درخانواده ونزدیکان رییس جمهورکرزی است.اعلامیه ای رورا باکرواتهامات فساد برنزدیکان رییس جمهورافغانستان ،باعث خشم وناراحتی زیادی خواهد شد.

آمریکاییها درمورد رییس جمهورکرزی با سیاست چماق وهویج برخورد می کند اتهامات فسادمالی آنهم ازپول مالیات مردم آمریکا ، پیامد بدی برای رییس جمهورونزدیکانش دارد دراعلامیه ای باکرازپولهای اختلاس شده بنام پولهای مالیات دهندگان مردم آمریکا نامبرده است این مساله بارمسئولیت های سنگینی را می تواند داشته باشد پول ازمالیات مردم آمریکا درافغانستان توسط نزدیکان رییس جمهوردوزدیده شده است درکناراین سیاست تهدید ، سیاست رسمی دولت آمریکا است که گفته است هرگونه همکاری با حکومت افغانستان درمورد صلح صورت می گیرد.

 درروزهای اخیر به دونفرازمقامات امنیتی مربوط به بورد مشاورین امنیتی رییس جمهور اجازه داده شده که برای اولین بار اززندان گوانتوناما، دیدن نماید آقای ابراهیم اسپین زاده وفردی همراه ایشان بنام عدلی از زندان گوانتونما وازنزدیک با زندانیان طالبان دیدن کرد.این دیداربالاترین نوع همکاری آمریکا با حکومت رییس جمهورکرزی را نشان می دهد.براساس مذاکرات قطر قراراست افراد مهمی طالبان مثل محمد فضل فرمانده بیرحم  طالبان که ازسال1998 تا سال2001 مشغول کشتارهزاره ها درسراسرافغانستان بود.وملا خیرالله خیرخواه وزیرداخله پاکستان، مولوی نورالله نوری فرمانده نظامی طالبان ومولوی وثیق ،ازجمله عناصر طالبان است که براساس توافقات قطرباید آزاد شوند معاون وزیرخارجه افغانستان بارها تاکید کرده است که حکومت افغانستان درتلاش است که زندانیان را به خانواده های شان وصل کند.

وی گفته است ازآزادی زندانیان استقبال می کند وبا انتقال آنها به  کشورعربی قطر موافق است وشرایط ملحق شدن زندانیان طالب را به خانواده های شان فراهم می کند.وزیرخارجه افغانستان قرار است وارد کشورعربی قطر شود. مجموعه ای این تحولات نشان می دهد که صلح قطرمورد توافق همه ای طرفهای درگیرشده است.صلح موازی ترکیه ،عربستان سعودی که نقشه ای حکومت افغانستان دربرابرقطربود ، اکنون درحاشیه گذاشته شده است صلح همان صلح قطراست.البته مساله ای قطر به این سرعت مورد توافق قرارگرفت دلیل آن کنارآمدن پاکستان با صلح قطراست.سفرصدراعظم پاکستان با هیئت بلند پایه به کشورقطردرواقع اساس تفاهم پاکستان وقطر،قرارگرفت.افغانستان دراین میان نمی توانیست پروژه ای ریاض وترکیه را به پیش ببرد.

 افغانستان اکنون همه مسایل مربوط به صلح قطر را پذیرفته است معلوم نیست که چه امتیازاتی را بدست آورده است .افغانستان تاکید داشت که رهبری صلح رابعهده می گیرد ونمی گذارد زندانیان به قطر برگردد زندانیان تبعه ای افغانستان ازیک کشورخارجی به یک کشوراجنبی نمی تواند منتقل شود ولی این مساله را کنارگذاشته .درمورد رهبری مذاکرات تاکنون مطلبی خاصی بدست نیامده ممکن است وزیرخارجه درسفرقطربه این هدف دست یابد اینها مسایلی است که دربیست چهارساعت گذشته روی داد.سیاست تعرض به افغانستان درقالب اتهامات برنزدیکان رییس جمهورکرزی وسیاست هویچ با طرح گفتگوهای صلح ودیدار هیئت رییس جمهورکرزی اززندان گوانتونامو،همزمان درآمریکا دنبال می شود ولی درنهایت امر سیاست چماق درموردافغانستان بجای هویچ بکارگرفته خواهد شد این نکته ای است که هردوطرف به آن واقف است مناسبات افغانستان وآمریکا هرگزحسنه نیست افغانستان فشارهای زیادی را ازاین جهت، درآینده می بیند.   

روزجمعه قرارد اد تغییرمدیریت زندان بگرام با آمریکاییها بامضاء ر

روزجمعه قرارد اد تغییرمدیریت زندان بگرام  با آمریکاییها بامضاء رسید

دیروز قرارداد مدیریت زندان بگرام بین آمریکا وافغانستان دروزارت خارجه امضاء شد جان آلن فرمانده عمومی ناتو وعبدالرحیم وردک وزیر دفاع افغانستان این سند را امضاء کردند وزیر دفاع افغانستان امضای این سند را گامی مهمی بطرف حاکمیت ملی دانیست وگفت امضای این قرارداد نشانه ای حاکمیت ملی افغانستان است.

 این مساله را همیشه رییس جمهور کرزی مطرح ساخت که مدیریت زندان با ید تغییر نماید واداره زندان به افغانها سپرده شود استدلال رییس جمهورکرزی این است که حاکمیت ملی افغانستان ،ایجاب می کند که زندانهای افغانستان باید توسط خود افغانها اداره شود مدیریت ازخارجیها به نیروهای افغان سپرده شود.رییس جمهورکرزی دوشرط را درامضای پیمان استراتژیک عنوان کرده است یکی قطع عملیات شبانه ودیگری مدیریت زندان. عملیات شبانه را به این خاطر مطرح می کرد که تلاشی خانه های افغان درشب با فرهنگ افغانی سازگاری ندارد وخارجیها به خانه های مردم می رود. این مساله با فرهنگ افغانی درتضاد است . درحالیکه عملیات شبانه برای شکار تروریستها طرح ریزی شده است وآنها را درشب بهترتوانیسته دستگیرنماید خارجیها بدنبال تروریستها این کاررا می کنند وهدف دیگری ندارد، دست آوردهای شان نشان می دهد که عملیات شبانه بسیارموفقانه انجام شده است.آقای وردک درهنگام قرارداد مدیریت زندا گفته است که مانع بزرگی ازراه برداشته شد پیمان استراتژیک با آمریکا با امضای این قرار داد بسته می شود مانع بزرگ درراه برطرف شد.

 زمان که لازم است قرارداد مدیریت زندان بایدعملی شود شش ماه درنظرگرفته شده است درخلال شش ماه این قرارداد عملی می شود ونیروهای بین المللی مدیریت زندان را دراختیار نیروهای افغان می گذارد.برخی خبرها حاکی است که اصولا این فرمالته وظاهرسازی است اصل خبر این است که آمریکاییها فقط موافقت کرده که یک افسرافغانی درکنارنیروهای امریکایی دربگرام حضورداشته با شد ومشترکا ازامورزندان نظارت داشته باشد.نظارت این مقام نظامی وامنیتی افغان به این خاطراست که مساله دیگری ازنوع قرآن سوزی درزندان بگرام تکرارنشود.قران سوزی درزندان بگرام که توسط سه سربازآمریکایی راه اندازی شد بیش ازسی  نفرکشته درافغانستان داشت ونزدیک به صد نفردرتظاهرات خشمگین مردم درشهرهای مهم افغانستان زخمی گردید این مساله پیامدهای دارد که نیروهای القاعده وطالبان وشبکه های استخباراتی می تواند حداکثر آشوب را برپانماید وازعقاید مردم عوام سوء استفاده نماید.

نظارت برای یک چین اموری لازم است واین کنترل به نفع هردوکشورافغانستان وآمریکا می باشد.یک افسرمهم وبا تجربه درزندان بگرام مستقرشده تا با آمریکاییها همکاری داشته باشد. اما دیروز صحبت ازسندی بمیان آمد که دومقام مهم افغانی وآمریکایی این سند را امضاء کردند جنرال عبدالرحیم اردک وزیر دفاع وجنرال آلن فرمانده عمومی ناتو این قرارداد را نهایی کردند وسند بین طرفین با مضای رسید وتاشش ماه مدیریت انتقال تکمیل می شود. آقای راسموسن دبیرکل ناتو گفته بود که پیش ازبرگزاری اجلاس شیکا گودرماه می 2012 قرارداد استراتژیک بین آمریکا وافغانستان بامضای برسد. دونکته ای اساسی درمتن سیاستها نهفته است برخی درآمریکا براین باوراست که امضای پیمان استراتژیک الزامات وتعهدات مالی سنگینی برای آمریکا دارد وازطرفی هم کنگره ممکن است با آن موافقه نکند راه حل این دسته این است که سطح سند پایین بیاید وهمکاری بین آمریکا وافغانستان پس ازسال 2014 با امضای اعلامیه مشترک دوجانبه ،صورت بگیرد.

مساله ی اساسی دیگر، مساله ای دست آوردهای ده ساله درافغانستان است و این مساله همواره مطرح است که دست آوردهای ده ساله  باید حفظ شود مساله ای که یان کوبیس نمایند ملل متحد بارها روی حفظ دست آوردها تاکید داشته است.درغرب وآمریکا هم دسته های مهم قدرت تاکید دارد که درافغانستان ارزشهای بدست آمده نباید ازبین برود این ارزشها مشترک است وبرای حصول آن سرمایه گذاری جانی ومالی زیادی انجام شده است بنابراین باید این دست آوردها محفوظ بما واین مساله با امضای پیمان بین افغانستان وآیالات متحده آمریکا ممکن است نکته ای دومی که این دسته روی آن تاکید دارد که خطرتروریزم درافغانستان ازبین نرفته است تروریزم افغانی با متحدان عربی شان ممکن است دومرتبه حوادثی  ازقبیل یازدهم سپتامبر2001 را سازمان دهی نماید.برای جلوگیری ازعواقب احتمالی فعالیتهای تروریستی درافغانستان لازم است پس ازسال 2014 تدابیر واقداماتی درنظرگرفته شود که خطرات تروریزم را به حد اقل کاهش دهد این مساله با امضای پیمان استراتژیک ممکن است.

آقای راسموسن دبیرکل ناتو تاکید دارد که این سند باید پیش ازنشست مهم امنیتی شیکاگو درمورد افغانستان امضای وبه کنفرانس عرضه شود. مقامات فرانسه ، المان ، وانگلیس که خود با افغانستان اسناد استراتژیک را امضای کرده اند،سخت علاقمند است که یک چنین سندی بین افغانستان وآمریکا با مضای برسد.واین به نفع کشورهای اروپایی درجنگ با تروریزم است کشورهای اروپایی بسیارمایل است که این پیمان دوجانبه بین افغانستان وآمریکا تکمیل شود.درآمریکا جمهوری خواهان مثل سناتورجان مک کین وخلیل زاد گفته اند که امضای پیمان استراتژیک به نفع هردو کشوراست آنها شروط رییس جمهورکرزی را غیرعملی می داند جان مک کین گفت که درمورد زندان ممکن است توافقات بدست آید اما درموردقطع عملیات شبانه این غیرممکن است برای جنگ باتروریزم به عملیات شبانه نیازاست.

دولت افغانستان به اهمیت پیمان استراتژیک واقف است اما خطوطی دردرون حاکمیت با این مساله مخالف است اما افکارعمومی وبخشهای ازحکومت افغانستان به شدت طرف دار امضای پیمان استراتژیک است رییس جمهورکرزی علیرغم تمایلات منطقه ای شان وگرایشات که خود ایشان به طالبان دارد ، بازهم ناگزیریهای، وی را وا می دارد که گامهای مثبت درجهت امضای پیمان استراتژیک بردارد امضای قرارداد روز جمعه درمورد انتقال مدیریت زندان برا رسیدن به امضای پیمان استراتژیک ، گامی مثبتی است.   

هفدهمین سالگرد شهادت استاد مزاری ویارانش با حضور هزاران نفر درکا

هفدهمین سالگرد شهادت استاد مزاری ویارانش با حضور هزاران نفر درکابل تجلیل شد

هفده همین سالگرد شهادت استادمزاری ویارانش درکابل تجلیل شد دراین اجتماع بزرگ هزاران نفردرمصلی شهید مزاری درغرب کابل گردهم آمدند.ستاد مشترک مراسم به ریاست حاجی رضایی تشکیل شده بود.شخصیتهای سیاسی کشور رهبران احزاب درمراسم شرکت داشتند درابتدا مراسم پیام رییس جمهور اسلامی افغانستان توسط یکی ازمشاوران ریاست جمهور قرائت شد آقای شاهزاده وزیر مشاوردراموراقوام قبایل پیام رییس جمهورافغانستان را بخوانش گرفت.

 رییس جمهورکرزی درپیام خود شهید مزاری را بعنوان شهید راه وحدت ملی نام گرفت واشاره ای به اصل عدالت که هدف اصلی مبارزات شهید مزاری را تشکیل می داد، نداشت. دواصل درزندگی مبارزاتی استاد مزاری مطرح است اصل عدالت اجتماعی واصل وحدت ملی رییس جمهورافغانستان به اصل دوم تاکید کرد وشهید مزاری را شهید وحدت ملی نام گرفت. اصل وحدت ملی شعارهمه ای حکام افغانستان درتاریخ بوده اند اصل وحت ملی با یک پیش فرض ارائه می شود. آنها قاعده وپایه ای وحدت را که قبیله است تثبیت شده می داند ومی خواهد همه دوراین قاعده جمع شود واین می شود وحدت ملی.

استاد خلیلی معاون رییس جمهورافغانستان درسخنان خود اشارات داشت به مساله ای  پس ازشهادت مزاری در 22 حوت سال1373 ایشان گفت همه ای دنیا شکست وقد خمیده گی حزب وحدت را اعلام داشت وهمه فکر می کرد که با شهادت مزاری قضیه ای حزب وحدت تمام شده است اما پس ازشهادت مزاری ما نشان دادیم که حزب وحدت به پایان خود نرسیده وپرچم مزاری برافراشته است. البته درمراسم تدفین مزاری پس از هفده روز، درمزارشریف آقای خلیلی بعنوان دبیرکل حزب انتخاب شد منظور آقای خلیلی ازاشارات به جریان پس ازشهادت دست آوردهای است که به رهبری ایشان حزب دربامیان بدست آورد.ایشان می خواست جریان پس ازشهادت را بخوبی نشان دهد اما درتبیین آن موفق نبود وبخوبی درسخنرانی اش نتوانیست دست آورد های پس ازشهادت را شرح وبسط دهد.

معاون رییس جمهور به مسایل ده سال حکومت وریاست جمهوری آقای کرزی اشاره داشت وگفت دست آوردهای بسیاربزرگی دراین ده سال داشتیم آقای خلیلی دهه ای کرزی را طلایی نه، بلکه طلایی ترین دوره دانیست وگفت این دست آورد ها هرگزبه معامله گرفته نمی شود استاد خلیلی دراشاره به امضای پیمان استراتژیک گفت که این پیمان به نفع مردم افغانستان است وی البته ازپیمان همیشه به پاتنرشیب یادمی کرد خیلی ازمردم پاتنرشیب را نمی دانیست من ازآقای حسین عالمی بلخی که درکنارمن نشسته بود سئوال کردم که چرا آستاد خلیلی پیمان استرا تژیک ویا سند استفاده نمی کند پاتنرشیب را کی می فهمد عالمی گفت اگرپیمان وسند را بکارببر این مدرن وپشرفته نمی شود پاتنر شیب نشانه پشرفت است.

 مارشال فهیم نیز پیامی فرستاد که توسط یوسف اعتباررییس دفتر مارشال قرائت شد مارشال فهیم آستاد مزاری را شهید راه عدالت ووحدت ملی خواند وبه نیکی از شهید مزاری یاد کرد.آقای احمد ضیا ء مسعود رییس جبهه ملی افغانستان یکی ازسخنرانان اصلی اجتماع امروز بود وی درابتداء درمورد شخصیت استاد مزاری سخنانی را ایراد کرد وگفت شهید مزاری یگانه رهبری بود که به مردم محروم توجه داشت وازمیان مردم برخواسته وخواسته های مردم را بخوبی می دانیست رییس جبهه ملی افغانستان گفت مزاری برا ی دفاع ازحق مردم مبارزه می کرد وبا شجاعت ازخواست مردمش دفاع می کرد ودرراه دفاع ازحقوق پایه مال شده ای مردم به شهادت رسید.

 معاون پیشین رییس جمهوراسلامی افغانستان دربخش دیگر ازصحبتهایش اشارات مبسوطی به حکومت رییس جمهورکرزی داشت وی گفت حکومت غرق درفساد است قوای سه گانه درحکومت باهم همکاری ندارد حکومت افغانستان درطی این ده سال هیچ کارایی لازم را نداشته است وی گفت نیروهای بین المللی برای مبارزه با تروریزم وارد افغانستان شد ودراین ده سال درافغانستان می خواست با تروریزم بجنگد حال می خواهد ازافغانستان بیرون شود. وی گفت نیروهای بین المللی درشرایطی ازافغانستان خارج می شود که مسئولیت خود را که مبارزه با تروریزم با شد بجای نرسانده است ومردم افغانستان را می خواهد تنها بگذارد وازافغانستان بیرون شود.

احمدضیاءمسعود گفت که علمای کشور نباید بلندگویی حکومت افغانستان شود زنان کشور نقش مهمی درکشور دارد. شورای علماءافغانستا چهارروز پیش با صدور بیانیه ای شروط سختی برای زندگی زنان را اعلام داشته است دراعلامیه ای شورای علما آمده ا ست که زنان حق ندارد بدون محرم شرعی خود تنها بخارج سفرنماید بیانیه ای شورای علما با عکس العمل های شدیدی ازسوی جامعه زنان روبرو شد وموجب نگرانی بخشهای وسیعی جامعه وجریانات سیاسی شد احمد ضیا موقف علما وشروطی که آنها برای زندگی زنان گذاشته است را ناشی ازسیاستهای حکومت دانسته وگفت علمای افغانستان نباید بلند گوی حکومت افغانستان شود علما اگرتوصیه ای برای زنان دارد ازطریق مساجد بیان کند نه از جایگاه دولت افغانستان.  

احمد ضیا مسعود رییس جبهه ملی افغانستان به مسایل پس ازسال دوهزارچهارده اشاره کرد وگفت این حکومت با طالبان همسویی دارد واین احتمال وجود دارد که پس ازسال 2014 رییس جمهوکرزی، حزب اسلامی ، وگروه طالبان باهم هماهنگ شود ویک جریان را دربرابر مردم افغانستان بوجود آورد وی گفت دربرابراین جریان مردم افغانستان می استد جبهه ملی افغانستان ومردم با این جریان مقابله خواهد کرد وی گفت  ما نمی گذاریم که سرنوشت مردم افغانستان بدست آنها بیافتد وی گفت ما برای دمکراسی درافغانستان مبارزه می کنیم ونمی گذاریم که خواسته های مردم که تحقق دمکراسی درکشوراست پایه مال شود. رییس مجلس آقای عبد الرئوف ابراهیمی نیز طی بیانیه ای سالگرد شهادت مزاری را تسلیت گفت واستادمزاری را شهید راه حق وعدالت خواند رییس مجلس ازمزاری بعنوان یک مجاهد شجاع ومومن یاد کرد که درراه حقوق برحق مردمش تا پای جان استاد ودرراه ارمان مردم به شهادت رسید وی یاد استادمزاری را گرامی داشت وشهادت استاد را به همه مردم افغانستان تسلیت گفت.

جنرال دوستم رهبر حزب جنبش ملی اسلامی افغانستان پیامی را به مناسبت هفدهمین سالگرد شهادت مزاری صادرکرد وپیام ایشان توسط سید نورالله سادات رییش شورای مرکزی جنبش ملی خوانده شد دوستم درپیام خود ازمزاری بعنوان رهبری که همیشه دوست وی بوده نام گرفت وی مزاری را مبارزصادق وخسته گی ناپذیردانیست وگفت مزاری برای حقوق مردمش تا اخرین لحظه مبارزه کرد ودراین راه به شهادت رسید وی استاد مزاری را یارویاورخود دانسته وبا عبارات شکوه مندی ازمزاری درپیامش یاد اوری کرد سید نورالله خودش نیز به مسایل صلح وحکومت افغانستان اشاراتی داشت وگفت صلح افغانستان نباید به قیمت ازدست رفتن ارزشها ودست اوردها ده ساله تمام شود.

استاد محقق ازدیگر سخنرانانی اصلی گردهمایی امروز بود که بصورت مشروح راجع به شخصیت استاد مزاری واهدافش صحبت کرد وی جریان شهادت مزاری را با شرح تراژدی این واقعه بیان داشت و آن لحظه های که تماسهای وی بکلی با کابل قطع شد ودرقلعه ای جنگی رفت ومساله را با جنرال صاحب دوستم درمیان گذاشت  وی گفت که جنرال صاحب دوستم بمن گفت کارازکارگذشته آقای مزاری دستگیرشده وتصاویرازجریان دستگیری مزاری که آقای سانتوس نماینده سازمان ملل به جنرال دوستم رسانده بود این عکس هارا جنرال صاحب دوستم به من نشان داد وی گفت خبرشهادت مزاری را ازرسانه ها شنیدم وروزهای بسیارسخت ودشواری برای ما بود. رهبرحزب وحدت مردم افغانستان به جریان مراسم تدفین مزاری اشاره داشت وگفت من ازجنرال دوستم تشکرمی کنم که باهمه ای امکانات با ما همکاری کرده وبمرم ما گفت که مردم هزاره نگران باشد اگرمزاری شهید شده وازدست ما رفته است ولی من درکنارشمارمردم هستم وهرگزشمارا تنها نمی گذارم .

آقای محقق گفت ما درمزارتعیینات کردیم واستاد خلیلی را جانشین استاد مزاری انتخاب کردیم وخیلی زود حزب وحدت به قدرت اصلی خود برگشت. وی به دوره ای حکومت رییس جمهورکرزی اشاره داشت وگفت دراین ده سال دست آوردهای داشتیم قانون اساسی دو دورانتخابات ریاست جمهوری وپارلمانی، معارف ،آزادی بیان ازدست آوردهای ده ساله بود اما درمقایسه با این دست آوردها، ناکامیهای بسیارزیادی نیزداشتیم خطرتروریزم ازبین نه رفته است جامعه ای بین المللی ازافغانستان خارج می شود که ما نمی توانیم مانع بیرون رفتن شان ازافغانستان شویم آنها تصمیم گرفته است که ازافغانستان درسال 2014 بیرون شود آنها درتصمیم خود جدی است وهیچ کس هم نمی تواند مانع بیرون شدن شان ازافغانستان شود.

استاد محقق درسخنرانی خود به مسایل گفتگو با طالبان اشاره کرد وگفت صلح با طالبان بدون مشارکت همه ای طرفها ممکن نیست این برای مردم ما قابل قبول نیست که حکومت رییس جمهورکرزی روزی درریاض رفته وبا طالبان معامله کند وآنها را گرفته به کابل بیاورد آن وقت سرنوشت مردم چه می شود ما نمی توانیم دربرابراین گونه معامله گری بی تفاوت با شیم ما مردم کمی نستیم ما دربرابر تروریزم می استیم وی گفت ما مخالف صلح نیستیم اما دراین صلح باید شروط اساسی درنظرگرفته شود قانون اساسی افغانستان، حقوق مردم، آزادیهای مدنی درجریان صلح باید مورد قبول با شد صلح با مشارکت همه ی طرفها صورت بگیرد.

آقای ارغندی وال وزیراقتصاد ورهبر انشعابی حزب اسلامی نیزطی بیانیه ای به آرمانهای شهدا وارمان شهید مزاری اشاره داشت وی گفت ما به آرمان شهدای خود نتوانیستیم برسیم فساد وثروت اندوزی ما زیاد شده است هدف شهدا ما درافغانستان عزت سربلندی مردم ما بود وی تاکید کرد ما می خواهیم برای تحقق اهداف شهدا ما تلاش نماییم وی گفت ما متعهد هستیم که خواست شهدای غیور را درافغانستان عملی نماییم ما می خواهیم به هیچ کس وابسته نباشیم آقای ارغندی وال درفضیلت شهدا وشهید مزاری اشارات نسبتا مشروحی داشت وبشتربیانیه ایشان ارمان گرایی درافغانستا ن می داد.

آقای عرفانی یکاولنگی وکیل پارلمان نیزیکی ازسخنرانان اجتماع امروز بود ایشان ضمن تسلیت شهادت استاد مزاری به مسایلی پرداخت که به شدت مورد ناراحتی آقای واعظی بعنوان آخرین سخنران قرارگرفت آن موضوعات که باعث عکس العمل آقای واعظی شد نکات بود که آقای عرفانی درمورد مقاومت مردم یکاولنگ داشت آقای عرفانی گفت که ما ازمردم  یکاولنگ وبا میان معذرت می خواهیم زیرا که بنام آنها به کرسی قدرت ومعاونت رسیدیم ومردم یکاولنگ وبامیان برای ما فداکاری کرد ولی ما وقتیکه به قدرت رسیدیم آنهارا فراموش کردیم ازاین جهت ازمردم باید معذرت بخواهیم آقای عرفانی گفت اهداف شهیدمزاری این نبود که ما روزبروز عقب برگردیم درنشست بن چهاروزارت خانه داشتیم امروز سه وازرت برای ما داده می شود ممکن است درآینده همین ها را هم ازما بگیرد.

مرام شهید مزاری این نبود وی گفت ما ازمعاون رییس جمهورمی خواهیم که وزارت خانه هارا برای مردم بگیرد.آقای عرفانی گفت ما درگذشته هم  همین چند وزارت را داشتیم کشتمند درزمان کمونیستها صدراعظم افغانستان بود.ولی حالا چی ؟ وی گفت ما به عقب می رویم. آقای واعظی فکرمی کنم درارتباط به همین سخنان آقای عرفانی وشاید سخنان دیگر انتقادی ازحکومت ، پیش ازدعا برای ختم مجلس به شدت  حمله کرد وگفت مراسم شهید مزاری برای بیان دیدگاه های شخصی وگروهی نباید می شد امروزاین مراسم تبدیل به بیان نظرات شخصی وگروهی گردید واین کاردرست نیست. درمراسم امسال جمعیت بسیارسنگین بود وحضورشخصیتهای سیاسی چشم گیرفقط درمراسم امسال دکترعبدالله شرکت نداشت وازآقای قانونی هم خبری نبود رییس جمهور با ارسال پیامی سهم گیری خودرا نشان داد مارشال صاحب فهیم هم با ارسال پیام، هم دردی خودرا بیان داشت.دیروزیک مراسم دیگری درمسجد الزهرا گرفته شد که این هم یک گامی نامناسب بسوی خونمایی صادق مدبر وشیطنتهای حاجی رمضان دانسته شد این گونه برخورد ها نشان می دهد که مراسم سالگرد بطرف خودنمایی افراد وچهره های سیاسی درسالهای آتی کشیده شود آقای مدبرفرمانده شناخته شده ای حرکت اسلامی آقای محسنی چرا جداگانه یک روز پیش ازمراسم عمومی ومشترک ،مراسم می گیرد هدف ازاین حرکت چیست؟ تفرقه و تشتت سیاسی و هم خود نمایی برنامه ریزی شده. امروزداکتر صادق مدبردرمراسم شرکت نداشت چون دیروزکارخودرا جداگانه انجام داده بود.

پیشینه ای آشنایی من با مزاری، شهید با مرام جامعه ای افغانستان

محمد ناطقی ازیاران شهید مزاری

پیشینه ای آشنایی من با مزاری، شهید با مرام جامعه ای افغانستان

من درتابستان سال 1357 با استاد مزاری آشناشدم ایشان تازه ازافغانستان وارد ایران شده بود پیش ازورود به ایران به پاکستان رفته وبا رهبران مقاومت درپاکستان دیداروگفتگوداشت استاد مزاری درمشهد مدرسه ای عباس قلی خان با من گفتگوکرد کسیکه زمینه ای گفتگورا فراهم ساخت آقای اصغرمهدوی ازرفقای عراق ونجف من بود مهدوی یک روزعصر به خانه ای من آمد وگفت آقای عبدالعلی مزاری به مشهد آمده لازم است شما با ایشان گفتگو داشته باشید من گفتم خیلی خوب است فردای ساعت ده صبح قرارشد من درمدرسه بروم وایشان را ازنزدیک بیبینم ساعت ده صبح به مدرسه ای عباسقلیخان رفتم من وارد مدرسه شدم که آقای مهدی همراه آقای مزاری ویک دوست دیگربنام محسنی که ازطلاب مزارشریف بود طرف من آمد من هم طرف ایشان رفتم وبا مزاری احوال پرسی کردم آقای مهدوی معرف من با مزاری ومعرف استاد مزاری با من بود .

پس ازتعارف وآشنایی آقای مهدوی گفت شما باهم دوتایی صحبت کنید من می روم چیزی درحدود بیش ازیک ساعت صحبتهای من با استاد دوام داشت من ابتداء سئوالاتی داشتم که ازایشان پرسیدم وجواب که ایشان می داد بسیار بسیار متین قناعت بخش بود من فکرنمی کنم هیچ سئوالی من بدون پاسخ ماند من چند سئوال ازرژیم کودتا وپیشینه ای تاریخی آن داشتم ایشان گفت روسیه یک ابرقدرت جهان خواراست وارتش سرخ دارد وهدفش تسخیرافغانستان ایشان گفت تنها هدف روسها به افغانستان تمام نمی شود بلکه اهداف کلانی دارد که با ید به آن برسد ایشان رسیدن به آبهای گرم را مثال زد وگفت روسها براساس توصیه ای پطر کبیر می خواهدخودرا به آبهای گرم برساند درمورد کودتا نیزایشان گفت که ازقبل آنها جریانات سیاسی رادرافغانستان ساخته بود وبا همان جریانها کودتا کرد وحکومت داووخان را سرنگو ساخت وی با انتقاد ازحکومت ظاهرشاه که شرایط وزمینه های جریانات چپ را درافغانستان بوجود آورد،وگروهای اسلامی را سرکوب کرد گفت تاریخ کمونیزم درافغانستان درسیاستهای ظاهرشاه وداوودخان برمی گردد آنها کمونیستها را درافغانستان مجال داد که تشکیلا وحزب جورنماید واین کاررا کرد وسرانجام قدرت را با کودتای خونین دردست گرفت.

 استاد مزاری ازقیام مردم با من صحبت کرد وگفت مردم افغانستان چون مسلمان است وبا کمونیستها نمی تواند سازش کند کمونیستها به اعتقادات مردم احترام ندارد.مردم علیه کمونیستها قیام کرده است.گفتگوی من درتابستان سال 1357 با استادمزاری صورت گرفت افغانستان توسط روسها اشغال نشده بود.استادمزاری می گفت که کمونیستها بامردم درگیرشده وممکن است شورویها درافغانستان مداخله کند اما نوع مداخله را کسی نمی توانیست شرح دهد.استاد مزاری ازسفرش به پاکستان با من حرف زد اکثرمقامات جهادی افغانستان درپاکستان را دیده بود ایشان درمورحکمتیاربا من صحبت کرد وازآقای ربانی حرف زد وگفت انها تشکیلات قوی را ایجادکرده وپاکستان بلده شان(برای شان ) کمک می کند.مساله ای فغانستان یک مساله ای بین المللی می شود.

استاد مزاری ازآمدنش درایران با من صحبت کرد که برای چه کاری آمده وی گفت من درایران آمده ام تا رفقارا بیبینم وخیلی خوشحال شدم که شمار رادیدم ایشان گفت من با نام شما آشنابودم رفقاء درموردشما ودوستان حرف زده بود مساله ای دیگری که ایشان مطرح کرد این بود که اگرامکان داشته با شد گروه شما وگروه نصر یک جا شود ویک تشکیلات درست کند چون هیچ اختلافی بین شما وبرادران نصر دیده نمی شود هردوگروه دنبال یک هدف است ایشان بمن گفت شما با دوستان صحبت کنید واگر شود که هردوگروه درقدم اول یکی شود خیلی بهترخواهد بود اینها اولین صحبتهای من دراولین نشست درمدرسه عباسقلیخان با استاد مزاری بود ازهم خداحافظی کردیم من جریان گفتگوهایم را درشورای مرکزی گروه مستضعفین مطرح کردم همه خوشحال بود که درباره یک جا شدن گروه نصر ومستضعفین با هم مذاکرات داشته باشیم گروه مستضعفین دو نماینده تعیین کرد که جریان مذاکرات را باگروه نصر ادامه دهد آقایان مهدوی ورضایی شخمیرانی وگاهی هم آمان الله موحدی به نمایندگی ازگروه مستضعفین با گروه نصر صحبت می کرد.سرانجا هردو گره با داشتن دیدگاه مشترک دربهارسال 1358 تشکیلات واحدی را بنام سازمان نصر تاسیس کرد.

درسازمان نصر ما مرامنامه واساسنامه داشتیم وقرارشد که مبارزات سیاسی خود را هم زمان با جنگهای چریکی درداخل وخارج افغانستان ادامه دهیم درداخل کشور سراسرهزاره جات ازسلطه ای کمونیستها آزاد شد اولین قیام ها درشمال کشورازدره صوف بما می رسید درهزارجات اخبارقیامهای مردمی ارزگا ن درهمه جا منتشر می شد درسال 1358 همه مناطق مرکزی آزاد شد ونیروهای مقاومت برهمه جا مسلط گردید.هواداران واعضای سازمان نصر درداخل کشور درهمه این جنگهای ضد کمونیزم سهم گرفت ونقش بسیار بزرگی این سازمان درداخل کشورایفا کرد. مشکلات بین گروهای جهادی درهمه جا بروزکرد ازجمله درمناطق مرکزی افغانستان مجاهدین بنا م گروها دچاراختلافات شدیدی شد وگاهی اختلافات گروهی تبدیل به جنگهای داخلی گردید ومردم بنام گروهای سیاسی کشته می شد این مساله برای هیچ کسی ازجمله شهید مزاری قابل قبول نبود درسال 1366 دریک سفرطولانی که من وآقای عرفانی همراه ایشان ازمرزهرات تا هزارجات مناطق مرکزی مسافرت داشتیم.

 این سفر سی روز درراه ادامه یافت که تا ما خودرا به ولایت ارزگان رساندیم درمسیرراه با مصایب ومشکلاتی روبروشدیم که بسیارتلخ وناگواربرای کاروان ما تمام شد درراه استاد مزاری ازاسب درشب تاریک به زمین غلطید وهمراه با اسب تا تهی دره سقوط کرد ودست چپش بصورت درد ناکی شکست.گذشته ازاین دشواری درمنطقه ای آبشاره ای ولایت بادغیس روسها راه مارا کمین گرفت وهمه امکانات ما نابود یک نفرکشته وشانزده مجاهد زخمی شد.با این وضع مصیبت بار خودرا به هزارجات رساندیم که دیدیم جنگهای داخلی درارزگان آغازشده است دوگروه نصر وپاسداران درهمه جا مشکل داشت این شرایط سخت سبب گردید که تدابیری سنجیده شود که همه ای جریانات سیاسی وچریکی حول یک تشکیلات جمع شود برای این هدف ازسال 1366 تا سال1368 کارمستمر وبی وقفه جریان یافت وبا تشکیل سه کنگره ای لعل، پنجاب وکنگره بامیان درزمستان سال1368 کنگره ای تاسیس حزب وحدت تشکیل گردید دو کنگره مقدماتی لعل وپنجاب مقدمه ای برای کنگره ای سوم که تاسیس حزب وحدت باشد گردید.

درکنگرهای مقدماتی استاد مزاری درشمال کشوربود اما درکنگره ای تاسیس حزب ایشان ازمزار به بامیان آمد ونقش بسیارارزنده ای درسازماندهی تشکیلات وحدت داشت حزب وحد ت با همت همه ای دوستان بخصوص شهید مزاری تاسیس شد دراین جا نقش مزاری معماری وحدت است اما مبارزات استادمزاری پایان نیافت با سقوط حکومت کابل درسال1370 واستقرارنیروهای حزب درکابل دفترمرکزی حزب وحدت ازبامیان درکابل منتقل شد واستاد مزاری نیزبعنوان دبیرکل حزب درکابل مسئولیتهای تازه ای رادرسطح ملی بعهده گرفت نقش مزاری دردوعرصه وحدت احزاب شیعی وطرح عدالت اجتماعی مورد بررسی است درعرصه ای وحدت احزاب، مزاری موفق ترین رهبر جهادی است که با همکاری دوستانش همه احزاب متشتت را منحل ویک حزب نیرومندی را ایجاد وتاسیس کرد  درحالیکه هیچ یک ازاحزاب مستقر در پاکستان وایتلاف هشت گانه درایران، موفق به این کارنگردید.درعرصه ای ملی مزاری عدالت اجتماعی وحقوق شهروندی را مقدم بروحدت ملی ارزیابی می کرد وی معتقد بود که تازمانیکه عدالت اجتماعی بوجود نیاید ،وحدت ملی ممکن نیست عدالت اجتماعی، حقوق شهروندی مقدمه معنی دار وحیاتی وحدت ملی است.

  دربعد ملی ونگاه بیرون قبیله ای، اصل عدالت برای جامعه افغانستان مقدم است . دراین جاه تفاوت دید گاه مطرح می شود برخی تاکید به اصل وحدت ملی ومشارکت ملی دارد .رییس جمهورکرزی تمام افتخارات خود را نظام مشارکتی با حضوردومعاون خود می داند این شعار ،شعارطبقه ای حاکم جامعه است ،درجامعه ای که  حقوق شهروندی رعایت نشود معیارتقسیم چوکی های قدرت صورت فیزیکی  آدم ها با شد،تبعیض شهروندی وجود داشته باشد ،شهروند درجه یک ودرجه دو داشته باشیم .زندگی سیاسی اجتماعی درسطح ملی براساس اپارتاید تنظیم شده باشد ودها سئوال مربوط به مسایل شهروندی درجامعه پرازتبعیض وبی عدالتی .

بنابراین باید پیش ازوحدت ملی ،مساله ای عدالت اجتماعی وحقوق شهروندی حل شود وحدت با تبعیض وبی عدالتی امکان ندارد اصل اساسی درنگاه ملی اصل عدالت است عدالت شعار مظلومان جامعه است استاد مزاری اصل عدالت را درکلیت ساختار سیاسی نظام حکومتی، مقدم می دانست درزمان استاد مزاری مساله ای مثل حقوق شهروندی جزء فرهنگ ومصطلحات سیاسی  وگفتمان های سیاسی حقوقی نشد اما تاکید استاد مزاری براصل عدالت همان رعایت حقوق شهروندی است واین اصل هرگزکهنه نیست این درست نیست که زمزمه شود مزاری به تاریخ پیوست تاکید وتجلیل ازمزاری درد زمان ما ونسل ما نیست مزاری رحلت فیزیکی ازبین ما کرد وهرانسانی روزی به این سرنوشت گرفتارمی شود مهم پیام است مزاری درنگاه ملی پیامش اصل عدالت بود واین اصل هم چنان زنده است درنظام رییس جمهور کرزی این اصل ازهمه بشترخود را نشان می دهد جامعه جهانی افغانستان را پرکرد اما با حضورآنها درجامعه تبعیض است درغیبت منادیان، حقوق بشر حقوق شهروندی حقوق زن آزادی بیان، درسال2014 ، هرگز انتظار نباید داشت که طرف داران وحدت ملی ونظام مشارکتی برای شما عدالت را تامین می کند عدالت هدف ومرام مظلومان جامعه است واین اصل برای سالهای سال، مقدم براصل کاذب وحدت ملی است.زیرا تاکید می کنم که درجامعه ای پر ازستم ،تبعیض ، بی عدالتی ، نفی ونقض حقوق شهروندی ، تاکید برا صل وحدت  ملی کذب و دروغ است .شهید مزاری معمار وحدت تشکیلاتی جامعه هزاره ومنادی عدالت اجتماعی درسطح ملی است.    

استاد مزاری معمار وحدت ومنادی عدالت

محمد ناطقی- ازیاران استاد مزاری

استاد مزاری معمار وحدت  ومنادی عدالت

سلام حضوردوستان که درآستانه ای سالگرد شهادت استاد مزاری ازوی تجلیل می نمایید این چند نکته را که ازمن خواسته بودید به همین مناسبت خدمت برادران وخواهران خود تقدیم می دارم و می تواند درمراسم ازآن استفاده شود.

درمورد سرنوشت جامعه هزاره همواره دواصل را نباید فراموش کنیم اصل وحدت واصل عدالت .سخن اصلی دراین است که این دو اصل زندگی چه گونه ، مطرح می شود وترجیحات وتقدم با کدام یکی است اجازه دهید این تعبیر را ازفلسفه به عاریت بگیرم ویک داستان کوچکی خاطره مرحوم شریعتی با دانشجویانش را نیز مطرح نایم.

 این تعبیر را عاریت ازبحث مهم فلسفی گرفته ام درمباحث فلسفه این سئوال همیشه مطرح است که آیا ماهیت مقدم بروجود است ویاوجود مقدم برماهیت دومکتب ساخته شد مکتب اصالت وجود ومکتب اصالت ماهیت فلاسفه اسلامی درصدها سال این تقدم وتاخر ماهیت و وجود را حل نتوانستند.گرچه جمع بندی حاضر این است که اصالت الوجود نسبت به اصالته الماهیت ارجحیت دارد.مرحوم شریعتی دریکی ازکتابهایش می نویسد که درمشهد جامعه شناسی دردانشگاه مشهد تدریس می کردم بحث به اصالت ماهیت ووجود کشیده شد چند روزی دانشجویان گرفتار ماهیت ووجود وتقدم تاخر هرکدام بردیگری بود روزی یکی ازدانشجویان ازمن پرسید که با الاخره نفهمیدیم که وجود مقدم است ویاماهیت.

این دانشجو که دغدغه ای تقدم هریک ازاین مقوله را داشت ازمنطقه ای فقیرنشینی بود که فاصله محله اش با شهر مشهد با هزاران مشکل روبرو بود جاده نداشت ودرزمستانها راه های شان بسته می شد بدلیل خرابی جاده مردم نمی توانیست به شهربیاید خیلی ازمریض ها برای درمان بخاطر بدی جاده نمی توانیست خودرا به شهر برساند ومی مرد دانشجوی من ازاین محله وقتیکه ازمن تقدم ماهیت بروجود ویاوجود برماهیت را سئوال داشت وپرسید که کدام یک با الاخره مقدم است من درجوابش گفتم تو اگرزحمت بکشی چون سواد داری همان جاده ای که محله ای شمارا به شهر مشهد وصل می کند باکمک مردم  اگردرست نمایی هم مقدم بروجود است وهم مقدم برما هیت.

برای ما مهم است که شناسایی نماییم کدام یک ازدواصل وحدت وعدالت مقدم است واستاد مزاری را شهید وحدت نام گزاریم ویا شهید عدالت.اصل وحدت دربرابرتفرقه ای اجتماعی وسیاسی مطرح می شود استاد مزاری ازسالها 1365 به این نکته رسید که جامعه هزاره بسیارآسیب پذیر است گروهای سیاسی با مداخلات خارجی مشخصا دست اندازیهای سید مهدی هاشمی مسئول سپاه ایران درامورافغانستان ،وارد منازعات خونین شد ابتدا شورای اتفاق را سید مهدی با ایجاد انشعابات درگیر ساخت واین سازمان سیاسی را درجامعه هزاره متلاشی ساخت .آقا اکبری وآقای صادقی نیلی ازبدنه اصلی شورای اتفاق انشعاب کردند وباسرعت وارد جنگ ها داخلی درارزگان ،بامیان، میدان، پروان ودرمناطق ازغزنی گردید.این انشعاب را، سیدمهدی هاشمی بوجود آورد وعامل فروپاشی شورا ی شد . اما رهبران شورای اتفاق درآن زمان هرگزعامل اصلی شکست خودرا شناسایی نتوانیست وسازمان نصرمربوط به استاد مزاری را که صرف اختلافات تیوریک  وقرائت های دینی خودرا با شورای اتفاق، عمده ساخته بود، می دانیست گروه استادمزاری دیگرگناه نداشت فقط با کهنه گرایی قرائت ازدین که انسداد اجتهاد  ایجاد می کرد وبا متغییرات زمان بیگانه می شد پویایی وسیال بودن را دربسترزمان  ازدین  می گرفت،اینها ازگناهان نابخشودی سازمان نصر بود. سید مهدی هاشمی شورای انقلابی اتفاق اسلامی افغانستان را، نابود کرد ولی رهبران آن تشکیلات نصر را، دشمن می دانیست.

جنگهای خونین با نصر نیز درارزگان ودایکندی درگرفت آقای صادقی وآقای اکبری ازمخالفان سرسخت این سازمان دراین سالها شد.( سالهای 65 تا 68 زمان تشکیل حزب وحدت اسلامی دربامیان) استاد مزاری درکناردیگر رهبران سیاسی جامعه هزاره، اصلی ترین مساله برای شان وحدت جامعه هزاره بود این جامعه همیشه بلحاظ تاریخی وسیاسی ازناحیه ای اختلاف، شکار شده است واختلافات سیاسی مردم بستر کشتاربزرگ اجتماعی را برای شان فراهم ساخته است قتل عام 62 درصدی عبد الرحمن، معلول اختلافات درونی  اجتماع هزاره بود. ازنظر استاد مزاری در درون جامعه هزاره تقدم با وحدت سیاسی واجتماعی است . درفلسفه اگر وجود مقدم برماهیت با شد درجامعه هزاره وحدت مقدم برعدالت است ومزاری معماروبنیان گزاراین وحد ت درسالهای 68 وپس ازآن است.

اما دربعد ملی ونگاه بیرون قبیله ای، اصل عدالت برای جامعه هزاره مقدم است . دراین جاه تفاوت دید گاه مطرح می شود برخی تاکید به اصل وحدت ملی ومشارکت ملی دارد .رییس جمهورکرزی تمام افتخارات خود را نظام مشارکتی با حضوردومعاون خود می داند این شعار ،شعارطبقه ای حاکم جامعه است ،درجامعه ای که  حقوق شهروندی رعایت نشود معیارتقسیم چوکی های قدرت بینی چشم وصورت فیزیکی  آدم ها با شد،تبعیض شهروندی وجود داشته باشد ،شهروند درجه یک ودرجه دو داشته باشیم .زندگی سیاسی اجتماعی درسطح ملی براسا اپارتاید تنظیم شده باشد ودها سئوال مربوط به مسایل شهروندی درجامعه پرازتبعیض وبی عدالتی .

بنابراین باید پیش ازوحدت ملی ،مساله ای عدالت اجتماعی وحقوق شهروندی حل شود وحدت با تبعیض وبی عدالتی امکان ندارد اصل اساسی درنگاه ملی اصل عدالت است عدالت شعار مظلومان جامعه است استاد مزاری اصل عدالت را درکلیت ساختار سیاسی نظام حکومتی، مقدم می دانست درزمان استاد مزاری مساله ای مثل حقوق شهروندی جزء فرهنگ ومصطلحات سیاسی  وگفتمان های سیاسی حقوقی نشد اما تاکید استاد مزاری براصل عدالت همان رعایت حقوق شهروندی است واین اصل هرگزکهنه نیست این درست نیست که زمزمه شود مزاری به تاریخ پیوست تاکید وتجلیل ازمزاری درد زمان ما ونسل ما نیست مزاری رحلت فیزیکی ازبین ما کرد وهرانسانی روزی به این سرنوشت گرفتارمی شود مهم پیام است مزاری درنگاه ملی پیامش اصل عدالت بود واین اصل هم چنان زنده است درنظام رییس جمهور کرزی این اصل ازهمه بشترخود را نشان می دهد جامعه جهانی افغانستان را پرکرد اما با حضورآنها درجامعه تبعیض است درغیبت منادیان، حقوق بشر حقوق شهروندی حقوق زن آزادی بیان، درسال2014 ، هرگز انتظار نباید داشت که طرف داران وحدت ملی ونظام مشارکتی برای شما عدالت را تامین می کند عدالت هدف ومرام مظلومان جامعه است واین اصل برای سالهای سال، مقدم براصل کاذب وحدت ملی است.زیرا تاکید می کنم که درجامعه ای پر ازستم ،تبعیض ، بی عدالتی ، نفی ونقض حقوق شهروندی ، تاکید برا صل وحدت  ملی کذب و دروغ است .شهید مزاری معمار وحدت تشکیلاتی جامعه هزاره ومنادی عدالت اجتماعی درسطح ملی است.